Mentionsy

Norbert, ale ja chciałbym cię dziś na wstępie zapytać właśnie o Fritza Todda.

Postać Fritza Todda, jednego z czołowych nazistów.

Słowem, totalitarne państwo Hitlera kojarzy nam się przede wszystkim z ludźmi w mundurach i kojarzy nam się z aparatem siły i represji.

Jak w ogóle działa państwo totalitarne, to nie powinniśmy wyłącznie ograniczać się do obserwacji ludzi w mundurach czy kwestii propagandy Goebbelsa, ale musimy spojrzeć szerzej w wymiarze gospodarczym, w wymiarze społecznym, bo jeżeli tak będziemy szerzej obserwować to zjawisko Rzeszy Niemieckiej...

to zauważymy, że państwo niemieckie zostało zmobilizowane do wojny totalnej, że przygotowania i toczenia wojny światowej przez Rzesza są doskonałą ilustracją i potwierdzeniem tezy, że wojnę toczy państwo i że robotnik w fabryce, rolnik na polu, żołnierz na froncie są w gruncie rzeczy tymi samymi elementami jednego systemu.

w gruncie rzeczy nie był w stanie przygotować Niemiec do wojny totalnej w wymiarze wojskowym.

I przykład Tota jest bardzo ciekawy, bo on pokazuje możliwości i ograniczenia Rzeszy Niemieckiej tamtych czasów w perspektywie budowy przygotowań do wojny, a potem prowadzenia samej wojny.

Że Niemcy w latach 30. zgromadzili potężne środki, przetworzyli swoje państwo w system totalitarny i wszystko, co w tym państwie się działo, temu totalitarnemu systemowi miało służyć.

że idea, myśl, wykładnia strategiczna wojny totalnej była tak naprawdę przygotowywana, a potem realizowana w najwyższych ośrodkach władzy przez amatorów.

Dlatego, że historia Fritza Tota wiąże się nierozerwalnie z powszechną mobilizacją państwa i społeczeństwa do przygotowań wojennych.

I to nie będzie tylko historia Fritza Tota, ale to także będzie równolegle historia Roberta Leya, czyli szefa niemieckiego frontu pracy, Deutsche Arbeitsfront.

To znaczy, że nie tylko żołnierz jest żołnierzem w totalitarnym państwie przygotowującym się do wojny bądź wojny toczącym, ale każdy tak naprawdę obywatel, chcąc nie chcąc, czy tego chce czy nie, zostaje wtłoczony w obowiązek służby i pracy na rzecz ojczyzny, czasami w zgoła w półniewolniczym układzie, bo państwo totalitarne, głosząc

To jest cecha charakterystyczna każdego totalitaryzmu.

I ludzie tacy jak Todt, jak Ley, jak Konstantin Jarl, oni w praktyce realizowali ten totalitarny system od pierwszych dni istnienia władzy Hitlera i Hitler przywiązywał do tego tak samo dużą rolę, tak samo dużą wagę jak do budowy Wehrmachtu.

na wzór koncepcji wojny totalnej i doświadczeń I wojny światowej.

Że ci wszyscy ludzie w ramach wspólnoty i budowania totalitarnej ojczyzny najpierw spotkają się w Radzie.

To jest cecha bardzo charakterystyczna dla ustrojów totalitarnych, a nawet dla ustrojów autorytarnych, że obowiązkowa służba w oddziałach umundurowanych, skoszerowanych służby pracy ma charakter militarny bądź paramilitarny, a w tym konkretnym przypadku stanowiła przygotowanie...

Więc mamy DAF, mamy RAD, no i mamy wreszcie Fritza Tota.

A jak mamy Fritza Tota, to najpierw mamy RAB, czyli Reichsautobahn, czyli Autostrady Rzeszy, a potem mamy OT, Organizację TOT, od nazwiska jej szefa, założyciela, organizatora.

To była bardzo ważna część koncepcji pracy Fritza Tota.

ale autostrady były tylko jednym z wielu elementów budowy totalitarnego państwa nastawionego na produkcję, na pracę i na zbrojenie.

Niemcy nie budowali autostrad na współczesną chińską modłę, która niszczy krajobraz w sposób totalny, tylko wprost przeciwnie.

I to były te wielkie zwycięstwa Fritza Tota.

Przecież produkcja tylko rosła, ale ona nie rosła tak szybko, tak intensywnie jak wymagania wojny totalnej, na którą poszedł Hitler.

W państwie totalitarnym tej idei zostaje podporządkowany każdy i wszystko.