Mentionsy
Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka
27.10.2025 16:00

Raport o książkach – Dyptyk amerykański, cz. 2: „Ten Wielki Gatsby” F. Scott Fitzgerald

W tym odcinku „Raportu o książkach” zapraszam na drugą odsłonę dyptyku amerykańskiego – opowieść o Wielkim Gatsbym, a właściwie powinnam powiedzieć „Tym Wielkim Gatsbym”, bo taki właśnie tytuł nosi nowy przekład najsłynniejszego dzieła Francisa Scotta Fitzgeralda.


Wielki Gatsby to jedna z najbardziej obecnych w popkulturze postaci literackich. Ale czy ta ogromna popularność bohatera Fitzgeralda przyczyniła się do powszechnego rozumienia tej wielowymiarowej, zagadkowej powieści? Powieści, która – mimo że objętościowo skromna – swoim rozmachem literackim prowokuje ciągle nowe odczytania.


Żadna z postaci „Tego Wielkiego Gatsby’ego” nie daje się łatwo rozszyfrować. Zagadkowy narrator prowadzi czytelnika na granice świata rzeczywistości i nierzeczywistości.


To powieść o Ameryce lat 20. ubiegłego wieku, o wielkich marzeniach i wielkich aspiracjach. O świecie, w którym rządzą pieniądze, ale nie każdy pieniądz jest przepustką do amerykańskiego snu. Bo wbrew deklaracjom Ojców Założycieli w Ameryce wolność i równość darowane są tylko wybrańcom.


A może „Ten Wielki Gatsby” nie jest powieścią tylko o Ameryce? Być może najważniejsze proroctwo Fitzgeralda dotyczy piekła, które miało rozpętać się w Europie w trzeciej i czwartej dekadzie XX wieku?


Gatsby opowiada też ponadczasową historię o pragnieniu miłości i próbie odzyskania przeszłości, a także o wielkiej samotności.


Fitzgerald to postać złożona i bardzo niejednoznaczna. Pytanie: czy tropy biograficzne powinny komplikować odczytanie jego literackiego dzieła?


Prowadzenie: Agata Kasprolewicz

Gość: Maciej Świerkocki

Książka: „Ten Wielki Gatsby” F. Scott Fitzgerald / przekład: Maciej Świerkocki / Wydawnictwo Officyna


---------------------------------------------

Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠

Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠

Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Fitzgerald Gatsby Francisa Scotta Fitzgeralda Gatsby'ego Gadsbiego Macieju Maciej Świerkocki Nick Carraway Jamesa Joyce'a Wielki Gadbi Ameryką Donalda Trumpa Gatsby'ego Denisa Johnsona Gatsby'ego

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 5 wyników dla "Jamesa Joyce'a"

Moim gościem jest Maciej Świerkocki, wybitny tłumacz i pisarz, autor przekładów między innymi poezji Williama Butlera Yeatsa, prozy Jamesa Joyce'a, Johna Irvinga, Cormaca McCarty'ego, Jacka Kerouaca, Patti Smith, Richarda Flanagana, a także, a może przede wszystkim, dziś przede wszystkim, Francisa Scotta Fitzgeralda.

Jedna z nich, którą teraz chciałabym wymienić, to jest Łódź Ulissesa, czyli tropy Jamesa Joyce'a w Łodzi.

Dla mnie bardzo ważna, bo po pierwsze dokumentuję siedem lat moich zmagań z przekładem Opus Magnum Joyce'a.

To także dlatego, że, a może śladów Joyce'a nie udało mi się w Łodzi żadnych wytropić, ale dlatego, że udało mi się w pewnym sensie połączyć miejsce mojego pochodzenia z tą przygodą wielką, jaką było spotkanie z Ulissesem i Jamesem Joyce'em.

W raporcie o książkach Ulyssesa Jamesa Joyce'a nie było, chociaż może Państwo pamiętają, odwiedzaliśmy taką magiczną księgarnię w Dublinie,

Ostatnie odcinki

0:00
0:00