Mentionsy

Raczej funkcjonuje to w ten sposób, że mamy w różnych prowincjach, w różnych miastach rozmaite systemy, ale ich wspólnym mianownikiem jest to, że sędziowie powinni orzekać zgodnie z tym, jak sugeruje algorytm.

Najbardziej takim reprezentatywnym systemem, o którym dzisiaj możemy powiedzieć, to jest system stosowany w Jiangsu.

Czyli sędzia, zanim podejmie decyzję, musi zapoznać się z tym, co sugeruje algorytm.

I algorytm sugeruje konkretnie, jak powinno się w danej sprawie orzec, czyli na ile miesięcy pozbawienia wolności powinno się kogoś skazać, jaka powinna być sankcja.

Jeżeli sędzia zdecyduje się, że chce orzekać inaczej niż sugeruje algorytm, on ma prawo to zrobić, ale to zostanie w jego dokumentach i musi napisać uzasadnienie.

Jeżeli sędzia nie uzasadni, dlaczego chce orzekać inaczej niż sugeruje algorytm,

I kolejna kwestia jest taka, że sędzia wciąż ma prawo podjąć decyzję inną niż sugerują algorytm, ale to jest wpisywane do jego dokumentów i jeżeli dany sędzia często orzeka niezgodnie z algorytmem, czyli te wychylenia w jego orzecznictwie są dosyć częste, to to może skutkować odpowiedzialnością dyscyplinarną.

Następnie algorytm sugeruje mi, jak powinienem orzekać.

AI sugeruje mu, jak ma orzekać, to jest zgodne z tym, jakie było wcześniejsze orzecznictwo, więc ryzyko, że się pomyli, jest niższe.

system rozpoznał, że dana sprawa dotyczy osoby z mniejszości etnicznej, to algorytm miał skłonność do tego, żeby sugerować o 6% wyższe wyroki.

Super, z jednej strony mamy algorytm, który może się mylić, ale po to jest sędzia, żeby go ewentualnie poprawić.

Skoro mamy sędziego, algorytm gdzieś nad nim powiedzmy, którym coś sugeruje, wyznacza linie, to kto stoi za algorytmem?

I te systemy są udoskonalane i też trzeba powiedzieć, że przez to, że wciąż skala tych systemów jest stosunkowo ograniczona, na przykład ona jest ograniczona do tego, że system jest wdrażany w jednej konkretnej prowincji albo w jednym konkretnym mieście, to te systemy są niedoskonałe i one wciąż będą polepszane.

I to jest dosyć zaskakujące, ale jeszcze do niedawna, do 2020 roku, ta transparentność tego, jak chińskie sądy orzekają, poziom transparentności był stosunkowo wysoki.

Natomiast praktyka pokazuje, że stosunkowo trudno prowadzi się badania na tej bazie, bo bardzo dużo wyroków stamtąd znika i jeżeli są sprawy wrażliwe, to nawet jeżeli one w tej bazie się pojawiają, to prawdopodobnie po jakimś czasie zostaną skasowane.

Jeżeli zapytasz mnie o to, czy chiński obywatel pozwał państwo chińskie przed chińskim sądem, to tak, ma prawo to zrobić na podstawie ustawy Xinjiang Su Sunfa, czyli ustawy o postępowaniach administracyjnych i przykłady takich spraw znamy.

Natomiast jeżeli obywatel pozywa rząd lokalny w takich sprawach jak na przykład wywłaszczenie ziemi albo nielegalny rozbiór nieruchomości, bo rządy lokalne stosunkowo często w Chinach...

I to pokazuje taki fenomen, że dopóki chodzi o rządy lokalne, to sądy stosunkowo

I AI się do tego stosuje również w Stanach Zjednoczonych.

Faktycznie jest tak, że sądy w Chinach są stosunkowo wrażliwym punktem w ekosystemie politycznym.

Na koniec, w ramach podsumowania, chciałbym, żebyś rozwinęła pewne określenie, które użyłem we wstępie, a podłapałem je od Ciebie, gdy się umawialiśmy na ten podcast, mianowicie smartpanistwo.