Mentionsy

Reportaż Radia Lublin
08.10.2025 19:20

Monika Malec "Tajemnica obrazu"

Konserwacja przeprowadzona przez Muzeum Narodowe w Poznaniu potwierdziła, że obraz Józefa Pankiewicza "Targ na jarzyny " to kopia. Obraz był uważany za krok milowy w polskim malarstwie, przełamujący trendy. Do 7 grudnia w Muzeum Narodowym w Poznaniu można oglądać kopię obrazu po konserwacji i przedwojenne zdjęcie oryginału, na które zwrócił uwagę prof. Michał Haake z Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu. To on zauważył, że mamy do czynienia z kopią, a nie oryginałem. Reportaż "Tajemnica obrazu" opowiada o odkryciu profesora Haake i o roli malarstwa Józefa Pankiewicza.

Fot. Fragment przedwojennego zdjęcia obrazu z książki Michała Haake "Utracone arcydzieło. Losy obrazu "Targ na jarzyny" Józefa Pankiewicza".

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 20 wyników dla "Józef Czapski"

Targ na Jarzyny Józefa Pankiewicza to obraz należący do kanonu malarstwa polskiego.

Muzealne sale były wyjątkowym miejscem dla malarza Józefa Pankiewicza.

Pozwala zobaczyć te różne aspekty i etapy twórczości Józefa Pankiewicza.

W 1935 roku Józef Pankiewicz wraz ze swoim uczniem Józefem Czapskim oglądał wystawę obrazów w Paryżu.

Czapski zauważył, że jego mistrz przy jednym z oglądanych pejzaży w swoim katalogu przy nazwisku autora dopisał słowo NIE, irytując się łatwością przypisywania płócien różnym mistrzom.

Czapski zanotował takie słowa swojego nauczyciela.

Ponad 80 lat później, przed jednym z najsłynniejszych obrazów Józefa Pankiewicza, Targ na Jarzyny, prezentowanym w Muzeum Narodowym w Poznaniu, stanął dr hab.

No i w tychże źródłach przedwojennych monografia autorstwa Józefa Czapskiego oraz w jednym czasopiśmie jeszcze wcześniejszym, bo z 1902 roku

Targ na jarzynę Józefa Pankiewicza to obraz należący do kanonu malarstwa polskiego.

Dorota Seweryn-Puchalska z Muzeum Nadwiśleńskiego w Kazimierzu Dolnym, badaczka kolonii artystycznych i w tym kontekście twórczości Józefa Pankiewicza.

Pankiewicz podziwiał artystę, a również, jak opisuje Józef Czapski...

Doszło do spotkania w Kazimierzu młody Józef Pankiewicz, który tutaj jest w 1886 roku.

Ten zakupił obraz Targ na Jarzyny za Żelazną Bramą, a to umożliwiło Józefowi Pankiewiczowi wyjazd do Paryża.

Józef Pankiewicz pracuje na swój niepowtarzalny styl już od dzieciństwa.

Wychował od Jana Cybisa poprzez Józefa Czapskiego, Artura Nakta-Samborskiego, Piotra Potworowskiego, Zygmunta Waliszewskiego i Marii Rudzkiej i wielu innych artystów, którzy z kolei później zaczęli wydawać czasopismo, czy przejęli redakcję plastyki i tam lansowali wzory właśnie tego nowego typu malarstwa związanego z koloryzmem, a po II wojnie światowej z różnymi przerwami związanymi z reżimem,

Zasiadając w różnych akademiach, Jan Cybis w Warszawie, Artur Daksamborski też w Warszawie, Piotr Potworowski w Poznaniu, w Gdańsku, więc ci artyści niejako transmitowali tą kulturę artystyczną wyzwoloną przez Józefa Pankiewicza, ale nadając jej zupełnie też inne brzmienie, reinterpretowali tą spuściznę koloryzmu.

Trop się urywa właśnie w tym momencie, kiedy obraz Targ na Jarzyny Józefa Pankiewicza przed rokiem 1890 trafił do zbiorów Korwin-Milewskiego.

W czasie, gdy obraz Józefa Pankiewicza trafia do Muzeum w Poznaniu dyrektorem jest Zdzisław Kępiński.

Wstępna analiza potwierdza hipotezę pana profesora Michała Hacke, że obraz nie jest dziełem autorskim Józefa Pankiewicza, że jest jego kopią.

Bez wątpienia ten obraz, nawet jeśli był powtarzany, imitowany według pewnego wzorca, no to on stanowi taki symboliczny, jak założycielski polskiego koloryzmu, czy polskiego impresjonizmu i pewnie zostanie w tej pamięci historii sztuki, jako krok milowy legendarnej podróży Józefa Pankiewicza do Paryża, jako pewnego rodzaju zwrotu w myśleniu o obrazie.