Mentionsy

Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka
18.08.2025 15:00

Raport o książkach – „O” Miki Liukkonen

Bohaterem tego odcinka będzie literatura fińska. A ściślej: pisarz, którego w Finlandii w ostatnich latach uznawano za jednego z najzdolniejszych – i równocześnie najmniej go rozumiano.


Miki Liukkonen nie żyje od dwóch lat. Jego samobójcza śmierć w wieku 34 lat odsłoniła ciemne strony fińskiego systemu opieki zdrowotnej. Skłoniła też – niestety poniewczasie – do dyskusji o niezrozumieniu dzieła literackiego i losie pisarskich geniuszy.


Liczącą prawie tysiąc stron książkę „O” – która właśnie ukazała się po polsku – pisarz opatrzył śródtytułem: „Uniwersalny traktat o tym, dlaczego sprawy mają się tak, a nie inaczej”. Z pozoru jest to opowieść o wszystkim: pełna szczegółów, dygresji, a nawet rysowanych przez twórcę diagramów. Ale jej akcja to tylko pretekst do ukazania ciemnych stron współczesności, zmagań z życiem równocześnie fascynującym i nieznośnym, dylematów, które od dzieciństwa usiłował rozwiązać utalentowany autor.


Naszym dzisiejszym gościem jest Sebastian Musielak, tłumacz literatury fińskiej i autor znakomitego przekładu „O” – który podczas pracy nad polską wersją przez kilkanaście miesięcy korespondował z Mikim Liukkonenem.


Od śmierci autora „O” to książka jeszcze bardziej intymna. Kim był ten fiński pisarz i artysta? Na czym z perspektywy tłumacza polega niezwykłość tej książki? Jaką Finlandię pokazuje nam jej współczesna literatura?


Na rozmowę z Sebastianem Musielakiem zaprasza Marcin Żyła.


Prowadzenie: Marcin Żyła

Gość: Sebastian Musielak

Książka: „O” Miki Liukkonen


---------------------------------------------

Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠

Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠

Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 9 wyników dla "Kilpi"

Może to jest dobry moment, aby opowiedzieć o tym, że właśnie w Polsce wyszedł nowy numer literatury na świecie, w całości poświęcony autorom z Finlandii, który otwiera fenomenalny fragment powieści czy eposu innego fińskiego geniusza, Foltera Kilpi.

Kilpi pisał o swoim dziele, że od kilkudziesięciu lat, to cytat, nikt w tym kraju nie wzniósł literackiego dzieła, które czerpałoby z czeluści głębszych niż to moje.

I teraz, kiedy myślałem o takiej twórczej samotności Lukonena, o tym jego niepełnym docenieniu, przyszło mi oczywiście do głowy najpierw, że może Finlandia nie lubi geniuszy, bo geniuszy się wychylają, wyróżniają w takim społeczeństwie, które jest osadzone dzisiaj w egalitarności, ale przecież Kilpi miał z rodakami te same kłopoty w latach 30.

Rzeczywiście Kilpi mówił, że stworzył epos.

Oni czuli, że chyba nikt, szczególnie Kilpie, że nikt nie zrozumiał tego dzieła ich i należycie go nie opisał i nie wychwalił, w sensie tak rzeczywiście szczerze, zrozumiał o co nam chodzi.

Obaj, może Kilpie jakoś wtedy nie było social medów, oczywiście nie było social medów, nie było telewizji, nie było internetu, więc oczywiście jedynie z listów...

który ja dosyć tam do redaktorów i niektórych pisarzy, krytyków swoich kilpi pisał.

Rzeczywiście Kilpie też pisał o tym, co znał z doświadczenia, bo był sam dzieckiem takich rodów bogatych, wyspiarskich tam z Kustaw i oczywiście on chciał przedstały, chciał jakiś złożyć hołd już w zasadzie za jego życia.

I w zasadzie te kilkadziesiąt stron rozrzuconych po całej książce są bardzo wstrząsające świadectwa takiego właśnie jego, trochę właśnie jak Kilpie miał w listach, takiego totalnego rozgoryczenia i rezygnacji, bo nie został źle odczytany, nieodczytany.

0:00
0:00