Mentionsy
255. „What about Dick?”, czyli Dick Cheney, część 1
3 listopada, w wieku 84 lat, zmarł Dick Cheney. Większość z nas kojarzy go jako wiceprezydenta u boku George’a W. Busha, głównego architekta całej tzw. „wojny z terrorem”, człowieka, który kłamstwami doprowadził do inwazji na Irak, a zatem pośrednio odpowiedzialnego za tysiące ofiar tej wojny; człowieka, który w imię bezpieczeństwa narodowego gotów był na wszystko, w tym podsłuchiwanie i tortury; człowieka, który doprowadził do zrujnowania reputacji USA na arenie międzynarodowej.
Historia Dicka Cheneya jest jednak znacznie dłuższa - pierwsze szlify zdobywał bowiem już w Białym Domu Richarda Nixona i Geralda Forda w latach 70. XX wieku. W pierwszym z dwóch odcinków o życiu i czasach Cheneya chcemy opowiedzieć o drodze, która doprowadziła go z Casper w Wyoming do Waszyngtonu; o tym, jak z niewylewającego za kołnierz przegrywa stał się najmłodszym szefem sztabu Białego Domu w historii. O relacji Cheneya z najważniejszym człowiekiem w jego karierze - Donaldem Rumsfeldem; o ich wspólnych intrygach, „halloweenowej masakrze”, ambicjach prezydenckich. O karierze Cheneya w Kongresie, która mogła z niego uczynić republikańskiego spikera Izby Reprezentantów, ale przerwał ją nieoczekiwany awans - na sekretarza obrony. O tym w jaki sposób z człowieka, który miał znaleźć Bushowi juniorowi wiceprezydenta, sam tym wiceprezydentem został.
Karierę Cheneya można podsumować pytaniem, które towarzyszyło mu całe życie: „What about Dick?”, „A może Rychu?”. Posłuchajcie o człowieku, który zawsze lepiej czuł się na tylnym siedzeniu i który wielokrotnie okazywał się najlepszym drugim wyborem: o niepozornym Dicku, który pod aurą umiarkowanego lojalisty zawsze skrywał gigantyczną ambicję.
Szukaj w treści odcinka
Dzisiaj o historii, bo... Bo 3 listopada 2025 roku w wieku 84 lat zmarł Richard Bruce Cheney, którego Państwo pewnie znają jako po prostu Dicka Cheneya.
Jako wiceprezydenta Dicka Cheneya w wieku 84 lat, zwracamy uwagę, Dick Cheney był raptem kilka miesięcy starszy od Joe'ego Bidena.
Ten sam rocznik, tylko Dick Cheney urodził się...
czyli wiceprezydenta w administracji George'a W. Busha, a pierwszy z wielu zawałów, bodaj pięciu zawałów serca, przeszedł Dick Cheney w wieku 37 lat.
W 1978 roku Dick Cheney miał pierwszy zawał serca, a później, jeśli są Państwo ciekawi, kolejne zawały serca Dicka Cheneya, to...
W oświadczeniu po śmierci Cheneya były prezydent George W. Bush, opisał go jako kogoś, kto zapewniał taki spokój i pewność w Białym Domu w czasie wielkich wyzwań.
Ale powiedzieć o Cheneyu, że był tylko doradcą George'a W. Busha w Białym Domu, to można różne rzeczy o Dicku Cheneyu mówić, można go lubić lub...
A później doszło do takiej dziwnej wolty, że oto ze zwolennika Donalda Trumpa, niechętnego, ale jednak stał się jego przeciwnikiem, ale można też powiedzieć, że to właśnie Dick Cheney w pewnym sensie pomógł Trumpowi dojść do władzy i dał mu narzędzia, którymi Trump się dzisiaj posługuje.
No więc opowiemy Państwu o życiu i czasach Dicka Cheneya, bo to bardzo ciekawa jest kariera, trzeba powiedzieć.
Otóż Dick Cheney, czyli Richard Bruce Cheney urodził się 30 stycznia 1941 roku w miejscowości Lincoln w stanie Nebraska jako najstarsze strojga dzieci w rodzinie uwaga, demokratów.
Tylko, że Roosevelt w 1882, a Dick Cheney w 1941.
No i taka oto egzystencja Cheneya zostaje przerywana, bo oto dzięki swojej dziewczynie Lynn, która jest, poza tym, że potrafi kręcić batutą,
No i jednym z tych chłopaków zostaje mały, czy młody Dick Cheney i jedzie na Yale.
No i kiedy trafia do Yale, to po pierwsze jest jednym z bardzo wielu zdolnych, czy średnio zdolnych uczniów, a po drugie nagle jest bezrodzinny i na wschodnim wybrzeżu, a to jak wiadomo jest ognisko zepsucia i to zepsucie się Dickowi Cheneyowi udziela, zaczyna dużo pić.
No i czy tak było rzeczywiście, czy po prostu Dick Cheney się nie uczył, bo dużo pił?
Ciekawe, Dick Cheney mówił później, mogłem sobie na to pozwolić, bo czesne wynosiło tylko 96 dolarów za semestr.
No i na tym Uniwersytecie Wyoming Dick Cheney robi licencję, a później magisterkę z politologii i w ogóle wydaje się, że będzie akademikiem.
Wtedy już rodziny Cheneyów nie było na tym uniwersytecie w Wisconsin.
Przenieśli się do Waszyngtonu, ale to było możliwe także dzięki temu, że Dick Cheney
Tak się jednak złożyło, że Dick Cheney uniknął wojny w Wietnamie
A później dzwoniono go znowu jeszcze z jakiegoś powodu i w 67 roku Dick Cheney skończył 26 lat i już nie był objęty pobojem w ogóle.
Więc tak się jakoś złożyło, że Dick Cheney nigdy do wojska nie poszedł.
No i Dick Cheney w 68 roku trafia do Waszyngtonu.
No ale w 68' Dick Cheney jest najpierw stażystą u mało istotnego kongresmena, ale trafia na kongresmena znacznie ważniejszego, mianowicie młodego, centrowego republikanina z Illinois, z tak zwanych republikanów Rockefellera, czyli to od Nelsona Rockefellera, gubernatora Nowego Jorku, który wtedy był liderem takiej frakcji właśnie liberałów partii republikańskiej, frakcji, która już wtedy traciła na znaczeniu, ale jeszcze istniała.
wówczas 28-letniego Cheneya i Cheney przygotował taką ekspertyzę dla Rumsfelda.
Sam Cheney później z kolei mówił, że on tę ekspertyzę przygotował sam, z własnej woli, kiedy dowiedział się o tym angażu dla Rumsfelda i przygotował mu taką kilkunasto...
Donald Rumsfeld i Dick Cheney to byli politycy jakby centrowego nurtu partii republikańskiej, którym nie podobał się zbytni konserwaty.
Bardzo by się na ciebie obraził Dick Cheney, jakbyś go nazwał umiarkowanym politykiem, bo później jak go tak nazywano, to wyraźnie protestował.
No i ma swojego młodego, podopiecznego Dicka Cheneya.
Tak jak my, oczywiście ludzie jednak troszkę młodsi, nam się zawsze wydawało, mi się kiedyś wydawało, że tutaj relacja Cheney-Rumsfeld jest oczywista.
Cheney, wiceprezydent, Rumsfeld, sekretarz obrony, wiadomo kto jest ważniejszy.
Pewnie gdyby mnie ktoś zapytał też po wyglądzie, to bym powiedział, że to Cheney być może był jakimś mentorem Rumsfelda.
Ja tylko dodam w ramach nieciekawych ciekawostek, że podobno Dick Cheney otrzymał propozycję dołączenia do Creep w czasie...
Gdyby Dick Cheney został członkiem CREEP, to jego kariera wtedy by się skończyła, dlatego, że nikt, kto pracował w komitecie na rzecz reelekcji Nixona, nie zrobił kariery, no bo była to de facto organizacja przestępcza.
I teraz bardzo ważna sprawa, bo zarówno Ramsol jak i Cheney z boku niejako obserwują to jak się ta afera Watergate rozwija.
Jak zdymisjonowany zostaje wiceprezydent Agnew i na jego miejsce przypominamy wchodzi właśnie Cheney.
Gerald Ford, a później jak sam Nixon jest zmuszony do ustąpienia ze stanowiska i ponoć już wtedy Cheney postrzega kongres jako instytucję, która wyszarpuje prezydentowi kolejne uprawnienia, m.in.
No i teraz taką drugą parą zostają Rumsfeld i Cheney, dlatego że Cheney zostaje zastępcą Rumsfeldu.
wice szefem personelu Białego Domu i kiedy Rumsfeld w jakichś przesunięciach gabinetowych zostanie najmłodszym szefem Pentagonu w historii, najmłodszym sekretarzem obrony w historii w administracji Forda, no to naturalnym jego następcą na stanowisku szefa personelu, czy też szefa sztabu, czy też szefa gabinetu, bo tam mamy różne tłumaczenia tego chief of staff, zostaje Dick Cheney.
Bardzo młody Dick Cheney, przed czterdziestką proszę państwa zostaje... 34 lata to grubo przed czterdziestką.
przez Rumsfelda i Cheneya.
I to było tak, że zarówno Rumsfeld, jak i Cheney złożyli na ręce prezydenta pod koniec października rezygnację.
Dirk Cheney przybysz z Wyoming, który łowi ryby na wędkę, a tutaj Nelson Rockefeller po prostu Rockefeller z Nowego Jorku i jakiś młody gówniarz mu po prostu zaczyna mówić, co ma robić.
Jestem przekonany, że gdyby Cheney z Rumsfeldem mogli pozbyć się Rockefellera wtedy, to by to zrobili.
I to jest kolejna rzecz, o której namawiali Rumsfeld i Cheney, żeby Ford pozbył się Rockefellera z tego ticket i w wyborach 76 roku wziął sobie kogoś bardziej konserwatywnego.
Cheney zostaje szefem sztabu.
A Dick Cheney był jakby odwrotnością Rumsfelda.
I wszyscy powtarzali, że Cheney jest low-key, że to jest taki właśnie niepozorny człowiek.
Kariera na tym poważnym stanowisku Dicka Cheney'a nie trwa długo, bo jak państwo wiedzą, choćby z odcinka o Jimmy Carterze, który też mieliśmy, Gerald Ford przegrywa wybory i Dick Cheney musi sobie znaleźć nową posadę.
Dick Cheney, ale i Donald Rumsfeld.
No i Dick Cheney stwierdza, że będzie reprezentował swój rodzinny stan Wyoming w Izbie Reprezentantów.
Podobno nawet zareagował, stworzył w czasie kampanii taką grupę, nie wiem, no pół żartem rozumiem, sercowcy dla Cheneya, Cardiacs for Cheney.
No i Dick Cheney zostaje kongresmenem i pnie się, proszę państwa, po drabinie w klubie republikańskim.
To była też kolejna taka rzecz, o której zawsze mówiono o Cheney, że jest super lojalny i jego poglądy nie wpływają na jego lojalność, no bo innym prezydentem był Nixon, innym był Ford, jeszcze innym z całą pewnością był Ronald Reagan.
Dick Cheney zawsze był lojalny wobec swoich zwierzchników, no i w czasie prezydentury Regana bronił na przykład bardzo aktywnie prezydenta podczas afery Iran-Contra.
I Cheney uważał, że jakby tutaj gnębienie prezydenta z tego powodu jest zupełnie niewłaściwe, bo prezydent ma bardzo szerokie kompetencje w polityce zagranicznej.
Tak właśnie uważał Dick Cheney.
To jest stanowisko, które, nawiasem mówiąc, później będzie miała jego córka, Liz Cheney, a później zostaje whipem mniejszości republikańskiej w Izbie, czyli numerem 2.
Ale to powiedzmy, dlaczego Dick Cheney, skoro ma taką świetną karierę w Izbie Reprezentantów, rezygnuje z tej Izby Reprezentantów?
i ma swój wybór i nie jest to proszę państwa Dick Cheney.
Akceptują tę kandydaturę, a kiedy Cheney zostaje sekretarzem obrony, wybiera nowego szefa kolegium połączonych szefów sztabów.
Najlepszym przyjacielem Cheneya z całą pewnością był Donald Rumsfeld.
No i oto ten duet, dynamic duo, Dick Cheney i Colin Powell nadzorują wojnę w Zatoce Perskiej.
Ale to mniejszy sukces jednak niż wojna w Zatoce Perskiej, za którą Dick Cheney jest powszechnie chwalony, że zorganizował to w sposób fenomenalny.
Cheney znowu nie zgadzał się z decyzją szefa, ale jako lojalny, podwładny milczał.
Natomiast Dick Cheney chciał jednak tę wojnę rozszerzyć.
No i znowu Richard Cheney, Richard B. Cheney nie ma co robić.
No i to jest ciekawe, bo jest taka powszechna opinia była o Cheney'u, że on nigdy nie miał ambicji prezydenckich, zawsze właśnie człowiek numer dwa, zawsze low-key i tak dalej.
Dick Cheney rozważał wystartowanie w walce o nominację republikańską w 1996 roku.
No i Dick Cheney dużo czasu w latach 93-94 spędził na planowaniu swojej kampanii wyborczej.
Życie prywatne Dicka Cheneya było wzorowe i wzorowo nudne, to znaczy lynczeni od liceum aż po grób.
no to jego córka Mary była lesbijką, jest lesbijką, no i Dick Cheney bał się po prostu, że ta sprawa może go pogrążyć, ale też nie miał poparcia po prostu.
To znaczy Dick Cheney nie lubił zabiegać o poparcie ludzi.
Dick Cheney nie cenił tych wszystkich rzeczy, które musi robić polityk Stanów Zjednoczonych, czyli tego całowania dzieci, ściskania rąk, pytania jak się pan ma, co się u was dzieje, ojej, to bardzo ciekawe, chętnie pomogę.
Dick Cheney tego nienawidził.
No więc przychodzi Clinton i Cheney nie zostaje prezydentem, nie zostaje kandydatem w roku 96.
Więc nie najgorzej się powodziło w rodzinie Cheney'ów w drugiej połowie lat 90.
I znowu tutaj Dick Cheney sprawdza się jako człowiek siedzący troszeczkę z tyłu.
Dokonał połączenia z konkurencyjną firmą Dresser Industries i to w taki sposób, że szef firmy Dresser zachował tytuł prezesa Rady Nadzorczej, ale całą realną władzę miał CEO, czyli Dick Cheney.
No ale w roku 2000 George W. Bush mówi Dicku znajdź mi kogoś na wiceprezydenta i Dick Cheney jako znowu osoba metodyczna i taka pracowita razem z córką Liz przygotowują bardzo szczegółowe kwestionariusze
No ale ostatecznie idzie na marne, bo... Bo Dick Cheney patrzy na te kwestionariusze i mówi, hmm, to się wszystko do niczego nie nadaje.
A George Bush patrzy na Dicka Cheneya i mówi, może... A Dick mówi...
I tutaj państwa zaskoczymy, no bo też jest takie przekonanie, że Dick Cheney to jakby to wszystko zorganizował włącznie z wyborem George W. Busha na prezydenta i tym, że Bushem sterował.
Spróbujemy się odnieść do tej kwestii później, natomiast początkowo faktycznie, kiedy Bush proponuje czernyjowy wiceprezydenturę, Cheney mówi nie, dlatego, że jest o tyle doświadczonym politykiem, że wie, że bycie wiceprezydentem to jest proszę państwa najgorsza robota na świecie.
No i to zresztą powiedział podobno Cheneyowi Dan Quayle, który go przyszedł odwiedzić, jak już został wiceprezydentem Nick Cheney, ale Cheney miał inny pomysł na tą wiceprezydenturę.
Dick Cheney a Dan Quayle to są jak dwa po prostu przeciwległe bieguny tego, czym może być wiceprezydent.
Natomiast ostatecznie Cheney umawia się z gubernatorem Bushem, że będzie właśnie miał taką...
A z perspektywy Busha, Cheney ma dwie zasadnicze moim zdaniem zalety.
No właśnie, ale tym przystojnym w tym duecie ma być George W. Bush, a Cheney ma być tym doświadczonym.
Cheney wnosi doświadczenie instytucjonalne, jest byłym sekretarzem obrony, więc pełnia, odhacza wiele tych brakujących cech, których cech brakujących Bushowi i po drugiej, to jest chyba równie ważne, wiadomo, że Cheney nie będzie kandydował na prezydenta, to znaczy nie jest w tej roli
W przypadku Cheneya raczej to nie groziło Bushowi, bo raz, że wiek, a dwa, że już takie próby podejmował, a trzy, że nie lubił prowadzenia kampanii i raczej sukcesu by nie odniósł.
A co więcej, Dick Cheney wtedy oficjalnie jest z Teksasu, co gorsze, a przecież prezydent i wiceprezydent nie mogą być z tego samego stanu.
Tak, więc Dick Cheney musi bardzo szybko zmienić swoją rejestrację wyborczą z powrotem na Wyoming.
Dick Cheney też jest bardzo konserwatywny, dlatego że to, że on zaczynał karierę jako człowiek Forda, czyli umiarkowanego republikanina, no to sprawiło, że wielu ludzi uważało, że on też jest takim umiarkowanym rockefellerowskim republikaninem właśnie.
Tymczasem ilekroć Dick Cheney coś robił, zwłaszcza w kongresie, to zawsze...
To może powiedzmy tylko o jednej sprawie, w której nieco bardziej liberalne poglądy przejawiał Dick Cheney, ale to było dopiero... Ale tylko prywatnie i dopiero w pewnym momencie zgodził się o tym mówić, to znaczy właśnie o... W 2004 roku.
Tymczasem Dick Cheney... Znaczy jako prezydent, jak startował na prezydenta, bo w drugiej kadencji poparł.
A tutaj w czasie wyborów 2004 roku, bardzo wcześnie, Dick Cheney, konserwatywny polityk, wiceprezydent, popiera równość małżeńską, ale właśnie z powodów osobistych, no bo jego córka Mary jest lesbijką, ma żonę, dzieci i państwo Cheney'owie bardzo córkę wspierają.
I to jest bardzo ciekawe, zwłaszcza, że te wszystkie formularze, proszę Państwa, które Dick Cheney dostał od tych gubernatorów republikańskich, senatorów i tak dalej, i tak dalej, które oni mu wysłali, Dick Cheney dalej miał.
Ale Dick Cheney już nie próżnuje, nie zasypia gruszek w popiele, bo zostaje szefem tej drużyny takiej tranzycji właściwie.
Tymczasem Dick Cheney zajmuje się po prostu wybieraniem personelu do nowej administracji.
Mogę pytać taty, ale tata zna Dicka Cheneya, więc mówi pewnie słuchaj się Dicka.
To jest bzdura, ale jedyną osobą, jak sam Keating później mówił, która mogła o tym wiedzieć, był Dick Cheney.
I to, że prasa nagle trafiła na trop tego niebywałego skandalu, to jest coś, co ewidentnie wyszło od Dicka Cheneya.
Ekipa Busha obniżyła podatki zgodnie z tą filozofią Cheneya, o której później zresztą sam mówił, że można obniżyć podatki i jednocześnie zwiększyć wydatki na obronność.
Za ich rozpoczęcie odpowiadał Dick Cheney, zawsze jeden z najbardziej, nie najbardziej jastrzębio nastawiony polityk w otoczeniu prezydenta.
Ostatnie odcinki
-
266. Grenlandia, Rada Pokoju i neorojalizm: pol...
31.01.2026 06:00
-
265. "My miałyśmy gwizdki, oni mieli broń". ICE...
24.01.2026 06:00
-
264. Poligamia: relikt barbarzyństwa czy fundam...
17.01.2026 06:00
-
263. "Doktryna Donroe". Maduro, ropa naftowa i ...
10.01.2026 06:00
-
262. Złota Flota czy pancernik "Potiomkin"? Pod...
03.01.2026 06:00
-
261. Joseph Smith, anioł Moroni i złote tablice...
27.12.2025 06:00
-
260. Targowisko próżności. Czy koalicja Trumpa ...
20.12.2025 06:00
-
259. Przeciwnicy, partnerzy i wasale, czyli now...
13.12.2025 06:00
-
258. Pan Witkoff jedzie do Moskwy, czyli ameryk...
06.12.2025 05:46
-
257. Czy to Dick Cheney dał nam Trumpa? Czyli D...
29.11.2025 06:00