Mentionsy

Szarża, za którą jednak 5 Armia Pancerna Gwardii zapłaciła bardzo dużą cenę.

Tak, Armia Czerwona w ostatnim etapie II wojny światowej sformowała i stale utrzymywała na froncie 6 armii pancernych o numerach od 1 do 6.

6 Armia operuje na kierunku bałkańskim, a 5 na wybrzeżu nad Bałtykiem.

Piąta Armia Pancerna Gwardii kończy szlak bojowy w rejonie Gdańska w maju 1945 roku, nie będąc jednak uczestnikiem szturmu Gdańska, walk w Gdańsku.

Jest to armia, która zostaje przesunięta w rejon Trójmiasta w warunkach blokady resztek niemieckiego garnizonu na Żuławach Wiślanych w rejonie ujścia Wisły.

Ale jest to armia prawie pozbawiona czołgów.

Armia wycofana do głębokiej rezerwy, armia sprowadzona do roli jednostki blokującej o charakterze ogólnowojskowym.

Ta armia zanika.

W kwietniu 1945 roku wszystkie oczy skierowane są ku Berlinowi, ponieważ 5 Armia Pancerna Gwardii nie bierze udziału w bitwie o Berlin.

Armia Pancerna Gwardii generała Wasylja Wolskiego jest awangardą 2.

Dowódca armii chełpi się, że w 7-8 dni w ramach operacji zaczepnej frontu jego armia przeszła ponad 500 km ze średnią prędkością dzienną natarcia 43 km.

Piąta Armia Pancerna Gwardii generała Wolskiego przecina połączenia lądowe między Grupą Armii Północ a Grupą Armii Środek na północ od Niemna, wychodzi w rejon Kłajpedy.

Ta armia wykonuje szalony rajd, szalone natarcie, imponujące w swoim rozmachu, po czym praktycznie zanika.

Ale Norbert, jaki był radziecki plan i dlaczego 5 Armia Pancerna Gwardii w ogóle ruszyła w stronę Zalewu Wiślanego?

Tak jak w październiku 1944 roku 5 Armia Pancerna Gwardii przecięła połączenia Grupy Armii Północ i Grupy Armii Środek pod Kłajpedą na Litwie i zrobiła Niemcom w Kurlandii kocioł.

Dwie niemieckie armie, 16 i 18, czyli cała grupa armii północ, utknęła w Kurlandii i teraz w styczniu 1945 roku w pasie kolejnego frontu, tym razem drugiego frontu białoruskiego, marszałka Rokosowskiego, ta armia ma wykonać dokładnie takie same zadanie, tylko trudniej.

A jak silna była ta armia w tym momencie?

Piąta Armia Pancerna Gwardii ma architekturę otwartą.

Piąta Armia Pancerna Gwardii.

Ale jak powiedziałem, armia szykuje się do operacji.

Armia posiada także własny pułk motocyklowy rozpoznawczy, dziesiąty, wyposażony w 10 czołgów.

To nie jest armia, która jest dobrze przygotowana do szturmów miast czy rejonów umocnionych.

A to na tle innych radzieckich armii pancernych była silna armia wtedy?

To nie jest wielka i potężna armia pancerna na tle 2 Armii Pancernej Gwardii czy 3 Armii Pancernej Gwardii.

Armia i 2.

Armia Uderzeniowa Frontu wyrąbią przejście przez niemiecką 2.

Armia Pancerna Gwardii.

Dlatego kiedy Rokosowski rozpoczyna natarcie, armia pancerna stoi 150 kilometrów od pozycji wyjściowych, od linii frontu, po czym w ramach gotowości bojowej zarządzonej 11 stycznia zaczyna przechodzić w strefę przyczółków radzieckich na zachód od Narwi.

A kiedy ta armia wchodzi do walki?

Armia pancerna wchodzi do walki 17 stycznia.

Armia Pancerna Gwardii ma duży udział w sukcesie.

Armia Pancerna Gwardii bierze teraz szturmem.

Niby armia carska, a jednak.

Armia Pancerna Gwardii wykonuje zadanie Rokosowskiego.

Zresztą to podejście 5 Armii Pancernej Gwardii konkretnie pod Elbląg, ono było bardzo niejednoznaczne, ponieważ 5 Armia Pancerna Gwardii miała wyjść nad Zalew Wiślany i odciąć Niemców w Prusach Wschodnich.

Ale Elbląg miały zdobywać dywizje strzeleckie, a nie armia pancerna.

od wschodu, wdarł się do miasta, ale go nie zajął, tylko pobudził do obrony garnizon Elbląga, ponieważ ostatecznie Elbląg w kolejnych dniach zaczęła zdobywać druga armia uderzeniowa, która walczyła na obszarze Malburg-Elbląg i w kolejnych dniach była bardzo ciężka bitwa Elbląg.

Piąta Armia Pancerna Gwardii była tu forpocztą, ale ten rajd kapitana Diaczenki z 23 stycznia spotkał się w dowództwie II Frontu Białoruskiego z wyraźną dezaprobatą.

Ostatecznie 5 Armia Pancerna Gwardii wychodzi nad Bałtyk, to znaczy nad Zalew Wiślany, osiągając rejon Tolkmicka i Fromborka.

Można powiedzieć, że w ciągu 7-9 dni armia z rejonu Przasnysza przemieściła się do Elbląga i w walce przeszła ponad 500 km.

Imponujące uderzenie tym bardziej, że 5 Armia Pancerna Gwardii w październiku jak dojechała do Kłajpedy to odcięła Grupę Armii Północ od Grupy Armii Środek, a teraz dojeżdżając do Elbloga odcina Grupę Armii Wisła od Grupy Armii Środek.

To niedużo jak na 36 tysięcy stanu wyjściowego, ale pozostało na chodzie niespełna 200 pojazdów pancernych, a armie, z którymi współpracuje Armia Pancerna Gwardii, czyli Armie Ogólnowojskowe Rokosowskiego, 48 i 2 Armia Uderzeniowa, znajdują się o 60-70 kilometrów na południowy wschód od zgrupowania Armii Pancernej.

Kiedy armia pancerna koniec końców staje frontem z zachodu na wschód.

A zatem teraz jakby przeciwnikiem są Niemcy w obszarze operacyjnym Królewca, gdzie armia niemiecka wycofuje się z Mazur, wycofuje się z Warmii.

Armia topnieje w oczach.

Razem cała armia ma 143 pojazdy w gotowości bojowej.

Wolski prosi o wsparcie, ale Rokosowski informuje go w pewnym momencie, że ze względu na priorytet na zachód od Wisły, jego armia przejdzie w pas III Frontu Białoruskiego, który walczy na obszarze Prus Wschodnich i 10 lutego 1945 roku wyczerpana walkami 5 Armia Pancerna Gwardii przechodzi w skład III Frontu Białoruskiego.

Generał Wolski ma jeszcze nadzieję, że armia zostanie wzmocniona, ale 1 marca 1945 roku dostaje rozkaz, który uświadamia mu, że to koniec.

Informuje go, że armia zostaje rozdzielona, że X Korpus Czołgowy pozostaje, a reszta armii ma odejść ponownie w pas II Frontu Białoruskiego.

Armia w podporządkowanie Rokosowskiego, ale ma przemieścić się na południowy zachód i znajdować się w głębokiej rezerwie na kierunku Gdańska, o który właśnie zaczyna się decydująca bitwa.

Tylko armia nie ma czołgów, więc przechodzi przez Wisłę praktycznie bez ciężkiego uzbrojenia.

zbiorczą brygadę i jeszcze nawet ją dociskając i wyciskając na froncie do końca, a potem taki całkowicie wyczerpany korpus dopiero po całkowitym zużyciu sprzętu bądź nawet armia może wejść do rezerwy.

A zatem ta sama armia, która na początku stycznia jest potężną siłą bojową, miesiąc później ma przeciętną siłę bojową, a po kolejnym miesiącu nie ma w niej w ogóle sprawnych czołgów, albo jest ich dosłownie kilkanaście.

Ponieważ armia nie jest przewidziana do operacji berlińskiej, uzupełnienia nie przychodzą szybko.

I 5 Armia Pancerna tak naprawdę walczy aktywnie od 17 stycznia 1945 roku, gdzie bierze udział w bitwie o Muawę, do de facto 1 marca 1945 roku, gdzie ostatnie jeszcze dni stycznia, całe luty 1945 roku to są walki w rejonie Zalewu Wiślanego.

Czyli mówimy o walkach, które trwały 6 tygodni, przy czym w pierwszym tygodniu operacji armia ta przeszła razem z manewrami 500 kilometrów.

A jakie straty, ale nie w czołgach, ale w ludziach poniosła ta armia w tym czasie?

Ale armia tak czy inaczej traci, uśredniając, 10 tysięcy żołnierzy.

Armia traci w walce 480 pojazdów na 585, czyli praktycznie wszystkie.

Ale armia w ogóle nie miałaby czołgów, gdyby nie praca tyłów.

Piąta Armia Pancerna Gwardii wyparowała.

Można powiedzieć, że w jakimś zakresie armia wykonała zadanie za cenę swojego istnienia.

Piąta Armia Pancerna Gwardii, jeśli chodzi o czołgi, zawojowała się na śmierć, ale przeszła do historii Wielkiej Wojny Ojczyźnianej jako jeden z najbardziej skutecznych związków operacyjnych wojsk pancernych, a operacja natarcia na Elbląg jako jedna z najbardziej jasnych kart w jej historii.