Mentionsy
Komunista, szpieg i wybitny fizyk. Kim był Weissberg-Cybulski?
Książka "Wielka czystka" Aleksandra Weissberga-Cybulskiego to świadectwo człowieka, który na własnej skórze doświadczył zbrodniczego charakteru dwóch totalitaryzmów - komunizmu i nazizmu. Jego życie to dramatyczna droga przez przedwojenne Niemcy, Związek Sowiecki, więzienie NKWD i getto krakowskie, aż po powojenną ucieczkę z Polski na Zachód. To historia fizyka, inżyniera, pisarza i hazardzisty, który pozostawił jedno z najważniejszych świadectw epoki. Weissberg znalazł się w samym centrum wydarzeń – jego pobyt w ZSRR przypadł na okres Wielkiego Głodu i Wielkiej Czystki, które pochłonęły miliony istnień. Sam stał się ofiarą represji, przebywając dwa lata w enkawudowskim więzieniu. Po wojnie to Arthur Koestler, jego przyjaciel i światowej sławy pisarz, namówił go do napisania "Wielkiej czystki". Dlaczego młody człowiek z żydowskiej rodziny z Krakowa uwierzył w komunizm? Kiedy nastąpiło rozczarowanie tą zbrodniczą ideologią? Czy Weissberg-Cybulski uważał się za ofiarę? A może, ze względu na komunistyczne sympatie, poczuwał się do współodpowiedzialności za tym, czym był sowiecki komunizm? O tym wszystkim w dzisiejszym podcaście rozmawiają dr Michał Przeperski i prof. Irena Grudzińska-Gross z Princeton University oraz Instytut Slawistyki PAN Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Szukaj w treści odcinka
Aleksander Weisberg-Cybulski.
Pani profesor, Aleksander Weisberg-Cybulski, jeżeli w ogóle jest znany, no to przede wszystkim ze swojej książki Wielkaczystka, takie to tłumaczenie tytułu na język polski.
No i Weisberg-Cybulski robi to samo.
Dla nas tym najważniejszym rozczarowanym jest sam Weisberg-Cybulski, o którym napisała pani znakomitą książkę.
Powiedzmy naszym słuchaczom, kim właściwie jest Aleksander Weisberg-Cybulski, bo tak jak powiedzieliśmy sobie, to nie jest postać dobrze znana, a szkoda.
I takim też niechętnym turystą do Związku Radzieckiego był Aleksander Weisberg.
Czyli mamy taką sytuację, że jest właśnie 1 stycznia dokładnie roku 1940, Aleksander Weisberg, jeszcze nie Cybulski, zostaje przekazany przez jedno totalitarne państwo, które miało być rajem robotników i chłopów i tym rajem komunistów.
Aleksander Weisberg-Cybulski znajduje się na zachodzie, na emigracji.
I Aleksander Weisberg-Cybulski, jak sobie powiedzieliśmy, jest najbardziej znany ze swojego wielkiego, bardzo ważnego dzieła, Wielka Czystka.
Aleksander Weisberg-Cybulski wybrzmiewa jako kronikarz odchodzenia takiej drogi do komunizmu i odchodzenia od komunizmu.
Przeszli, których życie się ułożyło podobną trajektorią i w tym sensie wydaje mi się, że Aleksander Weisberg-Cybulski też jest okazją, żeby spojrzeć na taki bardzo poważny, istotny fenomen intelektualny, do pewnego stopnia też moralny, jeżeli chodzi o życie intelektualne Europy.
Wśród pytań, które miałem pani zadać było to, czy Aleksander Weisberg-Cybulski jest w ogóle postacią, o której w Muzeum Historii Polski warto mówić, ale no to chyba już żeśmy sobie ustalili, że warto.
I o tym wszystkim Aleksander Weisberg-Cybulski pisze.
Ostatnie odcinki
-
Czy bitwa pod Wiedniem była błędem? Jan III Sob...
29.01.2026 15:00
-
Niekorzystne sojusze i zdrada magnatów? Sobiesk...
22.01.2026 18:00
-
Pierwszy kryzys klimatyczny? Mała epoka lodowco...
15.01.2026 18:00
-
Czy Jan Sobieski był ratunkiem dla Rzeczpospoli...
08.01.2026 18:00
-
Jan Sobieski. Cienie młodości — ambicja i klęsk...
01.01.2026 18:00
-
Wojsko na ulicach. Polska 1981 między strachem ...
18.12.2025 18:00
-
Jak komunistyczna partia zniewoliła Polskę?
11.12.2025 18:00
-
Koniec węgla? Jego polska historia
04.12.2025 18:00
-
Rosyjski kolonializm, czyli podbój bez mapy?
27.11.2025 18:00
-
Krzyżacy przejmują Gdańsk. Nowe rozdanie
20.11.2025 18:00