Mentionsy
Wszechnica FWW - Nauka
29.11.2025 09:51

873. Świat po wymieraniu - najstarsza fauna morskich gadów / dr Daniel Tyborowski

Wykład dr Daniela Tyborowskiego w ramach cyklu Paleontologiczne Wieczory na Wydziale Geologii UW [26 listopada 2025 r.]Wielkie wymierania kojarzą się z końcem — dramatycznym zanikiem gatunków, zapaścią ekosystemów i globalną katastrofą. Ale każde wymieranie jest również początkiem. To właśnie po największych kryzysach biosfery życie odzyskuje różnorodność, pojawiają się nowe formy, a ewolucja przyspiesza, jakby Ziemia otrząsała się z dramatycznego wstrząsu. W czasie wykładu „Świat po wymieraniu – najstarsza fauna morskich gadów” dr Daniel Tyborowski zabierze nas do momentu jednego z takich odrodzeń: okresu, w którym morza zaczęły ponownie tętnić życiem, a na scenę wkroczyli bohaterowie zupełnie nowej epoki — pierwsze morskie gady.Jak wyglądały oceany tuż po wymieraniu triasowym? Kto jako pierwszy opanował otwarte wody? Jakie strategie przetrwania pozwoliły morskim gadom przekształcić się z lądowych czworonogów w doskonałych pływaków? Dr Tyborowski pokaże, jak w krótkim czasie wyewoluowały zupełnie nowe drapieżniki: szybkie, hydrodynamiczne ichtiozaury, zwinne notozaury czy pierwsze prymitywne formy późniejszych potężnych mozazaurów.dr Daniel Tyborowski - jest paleobiologiem, geologiem, ewolucjonistą, nauczycielem akademickim i popularyzatorem nauki. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się na ewolucji, morfologii funkcjonalnej, histologii i paleoekologii kręgowców wtórnie wodnych – gadów morskich i waleni. W 2018 roku z wyróżnieniem obronił dysertację doktorską pod tytułem „Paleobiologia i środowisko życia późnojurajskich kręgowców morskich z kamieniołomu Owadów-Brzezinki, Polska środkowa„. Tematyka doktoratu dotyczyła unikatowych skamieniałości ichtiozaurów, żółwi morskich oraz ryb kostnoszkieletowych. Pełnił funkcję adiunkta muzealnego oraz pracownika Muzeum Ziemi PAN w Warszawie. W ramach działalności popularyzatorskiej prowadził wykłady i prelekcje w Muzeum Ziemi PAN, w tym w cyklu "Środowe spotkania z dziejami Ziemi", które były transmitowane na Wszechnicy. Od 2024 roku jest pracownikiem naukowym i wykładowcą w Katedrze Geologii Historycznej, Regionalnej i Paleontologii na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jego aktualne badania naukowe skupiają się na ewolucji i zróżnicowaniu specjalizacji pokarmowych wśród morskich czworonogów (ichtiozaurów, mozazaurów i waleni) w kontekście konwergencji ekomorfologicznej i sensorycznej. https://danieltyborowski.wordpress.com/Playlista Dzieje Ziemii - https://www.youtube.com/playlist?list=PL9_onnXnQgUSgW7rd6PJqN2fuRPZziM04Zapraszamy na Wieczory Paleontologiczne z dr Danielem Tyborowskim!Zapraszamy też do wsparcia działalności naukowej dr Tyborowskiego za pośrednictwem https://patronite.pl/tyborowskiJeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafww2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/wkwpkJeżeli robisz zakupy w internecie, możesz nas bezpłatnie 3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/#dinozaury #paleontologia #paleobiologia #prehistoria #dziejeziemi #geologiauw

Oleneku Science permski RB Triasie GBB Bentona Fish Nivo Wydziału Geologii spatu Luo Ping Omphalozaurus diagrams Ladyn Karnik

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 18 wyników dla "permski"

największym wymieraniu w dziejach świata, jakim było wymieranie permskie.

do wymierania permskiego i na wszystko, co się działo po permie, czyli eremezozoiczną i kenozoiczną.

Tak jak powiedziałem, tych wymierań w sumie to mieliśmy pięć i mieliśmy dwa przed wymieraniem permskim i dwa po wymieraniu permskim.

Natomiast i te dwa wymierania po permskim i przed permskim, one miały raczej charakter

ilościowy, to znaczy ktoś tam wymierał i ktoś zastępował tego ktoś, jak to wymarł, natomiast wymieranie permskie zdaje się, że miało nie tylko ilościowy charakter, ale miało również w dużej mierze charakter jakościowy.

To znaczy widzimy, że po wymieraniu permskim od triasu, ale tak jak widać, no...

Gdyby nie wymieranie permskie, to...

Post-permski charakteryzuje się pojawianiem się takich inwencji, innowacji i adaptacji, których wcześniej po prostu nie było, a jeśli się czasami gdzieś tam pojawiało coś podobnego, to przed wymieraniem permskim na bardzo, bardzo krótki odcinek czasu i tak bardziej miało to charakter lokalny.

No i to jest taki klasyczny obraz, zwykle Państwo możecie gdzieś w podręcznikach, czy nie wiem, w internecie znaleźć takie informacje, że faktycznie odbudowa po wymieraniu permskim zajęła...

I teraz pytanie brzmi, jaki model możemy podpasować do tego wymierania permskiego, czy do odbudowy tego wymierania permskiego?

No i teraz wracając do tego świata po wymieraniu permskim,

Więc pod A mamy jeszcze świat permski, czyli przed wymieraniem.

Dużo jest tych osobników, tak jak te małże, które przetrwały wymieranie permskie i we wczesnym triasie były.

popermskie płetwiaki, tak byśmy, tak byśmy, to nie wiem, po czesku by tak pewno było, tak byśmy powiedzieli.

I jest to podzielony olenek na ten smit i spat, na czerwona krecha to jest granica smitu i spatu, natomiast to EPME na samym dole to jest po prostu wymieranie permskie.

I trzeci to są nawet, bym powiedział, że rekiny, bo rekiny zaczęły zyskiwać bardzo na różnorodności właśnie w świecie tym postpermskim.

Do wymierania Permskiego dominowały jako budowniczowie raf takie grupy, które dzisiaj są całkowicie wymarłe, koralowców, to znaczy to były tak zwane rugozy i tabulaty.

No ale głupi nie jesteśmy, wiemy, że nie da się zrobić tak, żeby ewolucja dwa razy stworzyła koralowce, one musiały przetrwać to wymierenie permskie, tylko po prostu zapisu geologicznego nie mamy, więc nagle one się gdzieś tam pojawiają w trakcie triasu.

Ostatnie odcinki

0:00
0:00