Mentionsy

Zapraszam Państwa na rozmowę o krajach bałkańskich, które chociaż nie są w Unii Europejskiej, to używają waluty euro, a rozmawiać o tym będę z Wiktorem Trzeciną, członkiem Koła Studentów Stosunków Międzynarodowych UJ, członkiem także Koła Naukowego Myśli Geopolitycznej UJ, a także dziennikarzem UJFM.

Jeżeli chodzi o samo Kosoło, tutaj sprawa rysuje się nieco łatwiej, ponieważ od początku istnienia Kosoło, czyli od 2008 roku, tutaj to euro zostało przyjęte, również aby...

Powiedzmy może właśnie o tym, jak chociażby, no bo wielokrotnie mówimy o tych krajach, które teraz przystępują do strefy euro, chociażby mowa jest o Bułgarii w najbliższym czasie, która będzie wstępować, chociaż wiemy, że akurat w Bułgarii ta waluta bułgarska i tak była przywiązana do euro, więc...

W konsekwencji oczywiście ta społeczność Serbów, która zamieszkuje Kosowo jest niezadowolona, bo też warto wspomnieć, że w dinerach serbskich były też wypłacone emerytury, wszelkie świadczenia socjalne, renty.

układ państw Serbia i Czarnogóra, który w zasadzie trwał trzy lata i był układem dwóch państw, które co prawda funkcjonowały na arenie międzynarodowej jako jedno, aczkolwiek był to podział przygotowujący je do referendum w 2006 roku, które na szczęście dla czarnogórców zostało rozstrzygnięte tak, że Czarnogóra uzyskała niepodległość.

To, że była to umowa jednostronna, więc troszeczkę nie było żadnych negocjacji, a w toku procesu negocjacyjnego, który już został rozpoczęty, należałoby to jakkolwiek ujednolicić.

To może powiedzmy o tych sprawach związanych z ujednolicaniem waluty w Kosowie, bo wiemy, że w ostatnich latach takim punktem zapalnym w Kosowie była kwestia serbów kosowskich, którzy w zasadzie można by rzec przez pewien czas w ogóle nie uznawali, w zasadzie wciąż nie do końca uznają, mówiąc eufemistycznie, administrację Kosowa.

No i tutaj też warto wspomnieć, że decyzja oparta o konstytucję kosowa, co myślę, że tym bardziej jest tym czynnikiem zapałem w relacjach pomiędzy kosowarami a serbami zamieszkującymi Kosowo.

Oczywiście również pozwolono na dokonywanie płatności międzynarodowych no i do wymiany walut.

okres przejściowy dla zamieszkujących Serbów będzie wystarczająco długi.

serbskich instytucjach, gdzie osoby pracujące otrzymywały wciąż pensje w dinarach, no i walutą też posługiwały się serbskie banki w Kosowie i oddziały serbskiej poczty, więc wciąż ten dinar gdzieś był obecny.

Pytanie oczywiście, jak wspomniałem, było naiwne, ale pokazuje też trochę w jakich trochę oparach absurdu my się poruszamy, jeśli chodzi o te komunikaty Unii Europejskiej dotyczące rozszerzenia na Bałkanach.

W dłuższej perspektywie połączenie SEP-a ma też być fuzją z platformą natychmiastowych płatności TipsClone, która samej czarnogórze też przynieś rocznie, jak się szacuje, 160 milionów euro zysku, co odpowiada 2,3% IPKB.

No i w ciągu najbliższych 10 lat to może naprawdę się obiecująco zwiększyć.

ponieważ nie zapominajmy, że zarówno Czarnogóra, jak i Kosowo nie posiadają mennic euro na swoim terytorium, nie mogą samodzielnie tworzyć tej waluty, więc tutaj bazują na tej walucie, która przepływa do nich z zewnątrz, z zagranicy, więc w tym obrocie międzynarodowym, jak ta waluta do nich przepływa, to też jest...

powód, dla którego przyjęcie Czarnogóry do jednolitego obszaru płatności w euro jest zdecydowanie na bardzo duży plus, no i też w pewnym sensie ułatwi to tę wymianę pieniężną i będzie mogło jeszcze bardziej zbliżyć gospodarkę Czarnogóry do tej europejskiej, nie zapominając, właśnie tak jak mówiłem, że zarówno Czarnogóra, jak i Kosovo bazują na walucie z zagranicy, ponieważ same

Natomiast cała ta sytuacja kryzysu, myślę, że jeżeli by na przykład ta inflacja była, byłaby na poziomie destabilizującym, byłaby na poziomie, który może wprowadzić chaos w strukturach państwa i niezadowolenie społeczne,

Myślę, że raczej takiego scenariusza nie należy się spodziewać, po pierwsze, ponieważ też Czarnogóra i Kosovo są państwowościami, jeśli można tak powiedzieć, zbyt małymi, żeby wpłynąć na strukturę euro tutaj w ujęciu unijnym, ale same państwo są na tyle małe, że raczej...

Tak, no tutaj szybko patrząc na dane, no to rzeczywiście nawet w tym szczycie inflacyjnym, to znaczy lata 22-23, ta inflacja w Czarnogórze czy Kosowie, no w Kosowie to było 11,5%, a w Czarnogórze 13%, więc no nawet porównując z...

Będziemy się temu zatem dalej przyglądać, a dzisiaj dziękuję już bardzo za rozmowę.

Dziękuję Mateuszu, dziękuję Państwu za uwagę.

Dziękujemy bardzo, do usłyszenia.