Mentionsy

Zapraszam Państwa na rozmowę o krajach bałkańskich, które chociaż nie są w Unii Europejskiej, to używają waluty euro, a rozmawiać o tym będę z Wiktorem Trzeciną, członkiem Koła Studentów Stosunków Międzynarodowych UJ, członkiem także Koła Naukowego Myśli Geopolitycznej UJ, a także dziennikarzem UJFM.

Jeżeli chodzi o samo Kosoło, tutaj sprawa rysuje się nieco łatwiej, ponieważ od początku istnienia Kosoło, czyli od 2008 roku, tutaj to euro zostało przyjęte, również aby...

Powiedzmy może właśnie o tym, jak chociażby, no bo wielokrotnie mówimy o tych krajach, które teraz przystępują do strefy euro, chociażby mowa jest o Bułgarii w najbliższym czasie, która będzie wstępować, chociaż wiemy, że akurat w Bułgarii ta waluta bułgarska i tak była przywiązana do euro, więc...

W konsekwencji oczywiście ta społeczność Serbów, która zamieszkuje Kosowo jest niezadowolona, bo też warto wspomnieć, że w dinerach serbskich były też wypłacone emerytury, wszelkie świadczenia socjalne, renty.

układ państw Serbia i Czarnogóra, który w zasadzie trwał trzy lata i był układem dwóch państw, które co prawda funkcjonowały na arenie międzynarodowej jako jedno, aczkolwiek był to podział przygotowujący je do referendum w 2006 roku, które na szczęście dla czarnogórców zostało rozstrzygnięte tak, że Czarnogóra uzyskała niepodległość.

To, że była to umowa jednostronna, więc troszeczkę nie było żadnych negocjacji, a w toku procesu negocjacyjnego, który już został rozpoczęty, należałoby to jakkolwiek ujednolicić.

To może powiedzmy o tych sprawach związanych z ujednolicaniem waluty w Kosowie, bo wiemy, że w ostatnich latach takim punktem zapalnym w Kosowie była kwestia serbów kosowskich, którzy w zasadzie można by rzec przez pewien czas w ogóle nie uznawali, w zasadzie wciąż nie do końca uznają, mówiąc eufemistycznie, administrację Kosowa.

No i tutaj też warto wspomnieć, że decyzja oparta o konstytucję kosowa, co myślę, że tym bardziej jest tym czynnikiem zapałem w relacjach pomiędzy kosowarami a serbami zamieszkującymi Kosowo.

okres przejściowy dla zamieszkujących Serbów będzie wystarczająco długi.

serbskich instytucjach, gdzie osoby pracujące otrzymywały wciąż pensje w dinarach, no i walutą też posługiwały się serbskie banki w Kosowie i oddziały serbskiej poczty, więc wciąż ten dinar gdzieś był obecny.

Pytanie oczywiście, jak wspomniałem, było naiwne, ale pokazuje też trochę w jakich trochę oparach absurdu my się poruszamy, jeśli chodzi o te komunikaty Unii Europejskiej dotyczące rozszerzenia na Bałkanach.

W dłuższej perspektywie połączenie SEP-a ma też być fuzją z platformą natychmiastowych płatności TipsClone, która samej czarnogórze też przynieś rocznie, jak się szacuje, 160 milionów euro zysku, co odpowiada 2,3% IPKB.

No i w ciągu najbliższych 10 lat to może naprawdę się obiecująco zwiększyć.

ponieważ nie zapominajmy, że zarówno Czarnogóra, jak i Kosowo nie posiadają mennic euro na swoim terytorium, nie mogą samodzielnie tworzyć tej waluty, więc tutaj bazują na tej walucie, która przepływa do nich z zewnątrz, z zagranicy, więc w tym obrocie międzynarodowym, jak ta waluta do nich przepływa, to też jest...

powód, dla którego przyjęcie Czarnogóry do jednolitego obszaru płatności w euro jest zdecydowanie na bardzo duży plus, no i też w pewnym sensie ułatwi to tę wymianę pieniężną i będzie mogło jeszcze bardziej zbliżyć gospodarkę Czarnogóry do tej europejskiej, nie zapominając, właśnie tak jak mówiłem, że zarówno Czarnogóra, jak i Kosovo bazują na walucie z zagranicy, ponieważ same

Euro będzie funkcjonowało no i należy się spodziewać Czarnogóry w Unii Europejskiej w najbliższych latach, jeżeli proces akcesyjny będzie przebiegał po myśli dla obu stron.

Natomiast cała ta sytuacja kryzysu, myślę, że jeżeli by na przykład ta inflacja była, byłaby na poziomie destabilizującym, byłaby na poziomie, który może wprowadzić chaos w strukturach państwa i niezadowolenie społeczne,

Myślę, że raczej takiego scenariusza nie należy się spodziewać, po pierwsze, ponieważ też Czarnogóra i Kosovo są państwowościami, jeśli można tak powiedzieć, zbyt małymi, żeby wpłynąć na strukturę euro tutaj w ujęciu unijnym, ale same państwo są na tyle małe, że raczej...

Tak, no tutaj szybko patrząc na dane, no to rzeczywiście nawet w tym szczycie inflacyjnym, to znaczy lata 22-23, ta inflacja w Czarnogórze czy Kosowie, no w Kosowie to było 11,5%, a w Czarnogórze 13%, więc no nawet porównując z...

Będziemy się temu zatem dalej przyglądać, a dzisiaj dziękuję już bardzo za rozmowę.

Dziękuję Mateuszu, dziękuję Państwu za uwagę.

Dziękujemy bardzo, do usłyszenia.