Mentionsy

Tam poznaje działaczy oraz polityków silnej wówczas partii Jobbik, jak również ruchu młodych 64 komitatów.

Pierwszym posłem Jobbiku 11 listopada w Warszawie był w roku 2010 Istfan Szawaj.

W kolejnych latach były to już niekiedy ogromne delegacje Jobbiku oraz Chwimu.

Wielu, nawet zawczasu kibicujących Jobbikowi w starciach z Fideszem, stara się w nim dostrzegać szefa rządu realizującego realpolitik i stawiającego interes narodowy swojego kraju na pierwszym miejscu.

Po wizycie otrzymują od przedstawicieli Jobbiku białe koszulki z konturami naddunajskiego kolosa i podpisem Jobbik in the house.

Węgierski nacjonalizm to wówczas nie tylko Jobbik, lecz także mniejsze organizacje, jak np.

Jobbik do roku 2014 jako partia nacjonalistyczna.

Ruch na rzecz lepszych Węgier, określany po prostu jako Jobbik, powstał w 2003 roku na bazie istniejącego wcześniej Stowarzyszenia Młodzieży Prawicowej, skupiającego studentów o poglądach nacjonalistycznych.

Czynnikiem napędowym politycznego rozwoju Jobbiku były wydarzenia z 2006 roku.

Wśród nich przyszli politycy Jobbiku.

Pierwszy sukces wyborczy Jobbiku nadszedł wraz z wyborami do Parlamentu Europejskiego w 2009 roku.

Jobbik wypłynął na powierzchnię wielkiej polityki z powodu kilku czynników.

Jobbik również skorzystał na politycznym bankructwie MSZP.

Jednak nie tylko polityczne bankructwo postkomunistów napędzało Jobbik.

Jobbik był uważany właśnie za partię rewizjonistyczną.

Organizacją silnie wówczas współpracującą z Jobbikiem, z której wywodziła się również część posłów tej partii, był wspomniany już wyżej Chwim.

Jobbik stale krytykował szeroko rozumiany Zachód, w szczególności Stany Zjednoczone, Unię Europejską czy NATO.

Po 2010 roku przez kilka lat zapanowała w Jobbiku moda na polityczny turanizm.

Politycy Jobbiku chętnie podróżowali nad Bosfor, wyrażali również wsparcie dla Azerów w ich konflikcie z Armenią o górski Karabach, jak również stawali po stronie cypryjskich Turków w konflikcie z greckimi mieszkańcami wyspy.

co budziło irytację względem Jobbiku ze strony nacjonalistów z innych krajów Europy.

Wola współpracy euroazjatyckiej zaprowadziła polityków Jobbiku aż do Moskwy.

Mało tego, chorwaccy nacjonaliści, z którymi Jobbik również rozwijał współpracę, od początku wojny w Donbasie i aneksji Krymu konsekwentnie wyrażają poparcie dla Kijowa.

Zresztą wszechpolacy, mimo priorytetowych zawczasu kontaktów z Jobbikiem, również nie starali się za wszelką cenę przypodobać węgierskim kolegom przy doborze zagranicznych partnerów.

Wróćmy do początku sukcesów politycznych Jobbiku.

W 2007 roku powołano paramilitarną gwardię węgierską, Madzier Garda, która miała oficjalnie dbać o bezpieczeństwo Węgrów, brała również udział w manifestacjach Jobbiku, z którym silnie współpracowała.

Co więcej, część polityków Jobbiku jednocześnie była członkami gwardii węgierskiej, w tym również sam Wona.

Tymczasem członkowie i sympatycy tej formacji stanowili wówczas część elektoratu i wsparcie dla Jobbiku.

Reasumując, Jobbik w swojej pierwszej kadencji w węgierskim parlamencie lata 2010-2014 był formacją wyraźnie nacjonalistyczną, z perspektywy zewnętrznego obserwatora niekiedy nazbyt eksponującą rewizjonizm terytorialny i mającą niestandardowe podejście do krajów muzułmańskich.

Dla polskich nacjonalistów, nie mających wówczas jakiejkolwiek reprezentacji w Sejmie, osiągnięcia Jobbiku wydawały się przeogromne i budziły fascynację.

Stąd bazując na wielowiekowej przyjaźni polsko-węgierskiej zabiegano o kontakt z politykami oraz działaczami Jobbiku, którzy chętnie udzielali poparcia polskim kolegom i co roku przybywali coraz liczniej na Marsz Niepodległości.

Wybory z kwietnia 2014 roku przyniosły Jobbikowi świetny, przynajmniej dla zewnętrznych obserwatorów, rezultat 20,22% głosów.

Centrolewica 10, Jobbik 0.

Jobbik mimo pozornego sukcesu miał tylko 23 posłów i naturalnie rozpoczęły się dyskusje, jak zmienić istniejący stan rzeczy w kolejnych wyborach.

W maju 2016 roku odbył się kongres wyborczy partii, który zaważył na dalszych losach Jobbiku.

Od wyborów 2014 roku coraz więcej polityków Jobbiku zaczęło skłaniać się ku poglądowi, że po latach radykalizmu, walki o kilkanaście procent głosów, należy ubiegać się również o głosy mniej radykalnych wyborców.

Prywatnie to mąż posłanki Jobbiku, Dory Duro.

W czerwcu, czyli już po kongresie, Jobbik usunął Nowaka z frakcji parlamentarnej.

Formalnie Jobbik jako partię polityczną opuścił w 2018 roku.

z perspektywy zewnętrznego obserwatora wydawać by się mogło że chodzi o wizję jobbiku wszak nowak uważany był na ogół za radykała i skupiał wokół siebie pewną liczbę zwolenników powodem miał być jednak osobisty konflikt z

Według moich rozmówców, byłych działaczy Jobbiku, w ogóle sam pomysł ewolucji partii wyszedł jednak ze strony części partyjnych radykałów, którzy widzieli, że prezentowanie zbyt radykalnych poglądów nie daje szansy na objęcie sterów rządu.

Na pamiętnym kongresie partyjnym z maja 2006 roku Wona ponownie został wybrany na prezesa partii i nowy stary prezes wygłosił przemówienie, ogłaszając Jobbik mianem partii ludowej.

Od tego momentu Jobbik miał przekształcić się w formację ludową, prawicową, konserwatywną, wrażliwą społecznie czy partię XXI wieku.

Tutaj warto podkreślić, że argumenty polityczne Jobbikowi w kontekście polityki międzynarodowej odebrał Fidesz.

Paradoksalnie jeszcze w okolicach roku 2015 publicyści sprzyjający Fideszowi sami wyśmiewali turańskie fascynacje w Jobbiku.

Konkluzja jest taka, że to Fidesz zrealizował istotną część postulatów Jobbiku dotyczącą polityki zagranicznej.

Jobbik zmienił swój dyskurs nie tylko na płaszczyźnie werbalnej, to jest wypowiedzi polityków w parlamencie i mediach, lecz także pod względem wizualnym.

Po 2016 roku na plakatach Jobbiku trudno było już odnaleźć kogokolwiek w stroju Gwardii Węgierskiej.

Dość prężnie działała młodzieżówka Jobbiku, z którą od kilku lat oficjalną umowę o współpracy posiadała Młodzież Wszechpolska.

Jednocześnie Jobbik coraz bardziej oddalał się od radykalniejszych formacji i wydarzeń środowiska węgierskich nacjonalistów.

Można zaryzykować stwierdzenie, że właśnie maj roku 2016 to data graniczna w historii Jobbiku.

Warto podkreślić, że Jobbik zaprzestał ataków na rządzącą do 2010 roku MSZP, która jak się okaże niebawem stanie się niespodziewanym sojusznikiem.

Jobbik skupiał się zatem na atakowaniu Fideszu, zarzucając mu nieradzenie sobie z gospodarką, marną sytuacją ekonomiczną znaczącej części Węgrów, korupcję, nepotyzm, oligarchizację życia publicznego itd.

Jednoczesnej liberalizacji ugrupowania Wony towarzyszyła radykalizacja dyskursu Fideszu, coraz to bardziej zainteresowanego pozyskaniem tradycyjnych wyborców Jobbiku.

Podczas gdy w tym samym czasie liderzy Jobbiku uznawali już opuszczenie Unii Europejskiej za zły pomysł i skłaniali się ku idei reformy wspólnoty.

Jeszcze kilka lat wcześniej Jobbik był partią wyraźnie antyunijną, tymczasem Fidesz zaczynał jako formacja liberalno-demokratyczna i w pełni popierająca europejski kierunek dla Węgier.

Fidesz zaczął zyskiwać nowych wyborców, w tym dawny, tradycyjny elektorat Jobbiku.

Jobbik znalazł się w trudnej sytuacji.

Takich dylematów kierownictwo Jobbiku miało więcej.

Prawdopodobnie przy Jobbiku trwałby jednak nadal żelazny, nacjonalistyczny elektorat, co pozwalałoby bez problemu na przekraczanie progu wyborczego.

Jobbik od 2018 roku.

Jobbik przystępujący do wyboru w 2018 roku prezentował się już raczej jako partia pozbawiona nie tak wcale dawnego radykalizmu, coraz bardziej otwarta chociaż na taktyczną współpracę z podzieloną wewnętrznie centrolewicą.

Co istotne, część dotychczasowych wyborców kilku partii opozycji demokratycznej zagłosowała teraz na Jobbik w jego nowej postaci, dając się przekonać politykom tego ugrupowania, że stanowią jedyną alternatywę wobec Fideszu i nie są już radykałami.

Wyniki wyborów zostały uznane za klęskę w samym Jobbiku, choć politycy tej formacji zarzucali Fideszowi nierówną walkę, m.in.

poprzez totalną dominację w mediach czy rozpowszechnianie fałszywych informacji dotyczących polityków Jobbiku.

Jakkolwiek kampania wyborcza była brutalna i zapewne nie do końca uczciwa, to wynik Jobbiku istotnie podważył sens obranej dwa lata wcześniej strategii.

W maju 2018 roku Jobbik czekały zatem wybory na nowego prezesa partii.

Pierwszy, zupełnie nieznany polskiemu czytelnikowi, dołączył do Jobbiku w 2007 roku, a wcześniej działał w Węgierskiej Partii Sprawiedliwości i Życia, MIEP, a w latach 90. miał być czołową postacią w węgierskim ruchu skinheadów.

Od 2009 roku był jednym z kilku wiceprezesów Jobbiku, a od 2010 roku posłem.

Pomimo swojego dawnego radykalizmu w 2018 roku Schneider był zwolennikiem kontynuowania nowej linii politycznej Jobbiku.

Toroczkaj nie wywodził się zatem ze starego kierownictwa Jobbiku, będąc raczej na uboczu formacji i zajmując się między innymi znacznie radykalniejszym chwimem.

Toroczkaj, w przeciwieństwie do Snydera, był zwolennikiem powrotu do korzeni Jobbiku.

Oczywiście do partii dołączył mąż Duro, Elot Nowak, a wkrótce kolejni politycy Jobbiku, zawiedzeni rozwojem sytuacji i skłaniający się ku powrotowi do dobrze znanych haseł.

W listopadzie 2018 roku do naszej ojczyzny dołączyło trzech posłów z Jobbiku, Istvan Apati, Erik Fulop oraz Janos Wollner, dzięki czemu można było założyć oficjalną frakcję w parlamencie.

Inni politycy, choć nie dołączyli do ekipy Toroczkaja, też zaczęli opuszczać Jobbik.

Warto podkreślić, że Szawaj był pierwszym politykiem Jobbiku obecnym na Marszu Niepodległości.

Inni, jak na przykład Szawaj czy Mirkoczki, nie mają dobrych relacji ani z przywództwem Jobbiku, ani, na ile wiadomo autorowi tekstu, z naszą ojczyzną.

W końcu, po tym jak stracił władzę w partii, styczeń 2020 roku, z Jobbikiem pożegnał się sam Snyder.

Jakab w 2014 roku kandydował z ramienia Jobbiku na burmistrza tego sporego, jak na warunki węgierskie, miasta.

Warto podkreślić, że w międzyczasie sam Jobbik zmienił swoją retorykę względem mniejszości żydowskiej oraz Izraela.

Jednak już w 2016 roku Wona, będący jeszcze prezesem Jobbiku, wysłał przedstawicielom węgierskich Żydów najlepsze życzenia z okazji święta Chanuki, które nie zostały przyjęte przez ich przedstawicieli.

Tymczasem Jakab po objęciu prezesury w Jobbiku nie tylko kontynuował kurs zapoczątkowany w 2016 roku przez Wonę, lecz także zwalczał jakikolwiek radykalizm w formacji, chyba że był to radykalny antyorbanizm.

Jobbik opuszczali kolejni czołowi politycy, zarówno z tzw.

starej, nacjonalistycznej gwardii, jak i ci, którzy pojawili się później, choćby Andrea Varga Damm, jedna z twarzy nowego Jobbiku, posłanka w latach 2018-2022.

Jobbik zaczął być zaś coraz bardziej pogardzany wśród węgierskich nacjonalistów, w tym pośród jego niedawnych działaczy.

Już w październiku 2019 roku, podczas corocznych obchodów z okazji powstania węgierskiego z 1956 roku, doszło do przepychanek na wiecu Jobbiku z dawnymi kolegami, którzy postanowili wykorzystać okazję i wykrzyczeć, co myślą na temat nowego kursu.

Część z nich faktycznie wydaje się zawiedziona wieloletnimi rządami Orbana, choć głos na koalicję od Jobbiku do postkomunistów to dość licha propozycja.

Koalicja kilku partii pod nazwą Zjednoczeni dla Węgier, w której bierze udział Jobbik, zdobywa łącznie 34,44% głosów i 57 mandatów, z czego 10 przypadło Jobbikowi.

Jobbik, który jeszcze cztery lata wcześniej był drugą, najpopularniejszą partią nad Balatonem, ponosi polityczną klęskę.

Wybory 2018 roku to zbieranie części tradycyjnych wyborców Jobbiku oraz uzyskanie nowych, którzy postrzegali to ugrupowanie jako jedyną alternatywę wobec Fideszu oraz nieudolnej, skłóconej centrolewicy.

Natomiast wynik wyborczy z 2022 roku to tylko przedłużenie wegetacji oraz zapewnienie pracy kilku posłom z Jobbiku i ich asystentom, przed którymi stanęła groźba zupełnego popadnięcia w polityczny niebyt po kolejnych wyborach roku 2026.

Dodajmy, że w lipcu 2022 nowym prezesem partii po dymisji Jakaba został Dziąsiaj, którego polityczna ewolucja to chyba najbardziej przykre zobrazowanie upadku Jobbiku.

Wykształcony za granicą, studiował w Irlandii oraz Niemczech, władający biegle kilkoma językami obcymi, pracował przez kilka lat dla międzynarodowej korporacji Ernst & Young i raczej nic nie wskazywało, że zwiąże się z radykalnym wówczas jobbikiem.

Dzionsoai jako polityk Jobbiku skupiał się na sprawach zagranicznych.

usunięta została anglojęzyczna strona internetowa Jobbiku.

Wybór na prezesa partii w 2022 roku wydaje się fatalną decyzją Jobbiku.

W momencie pisania tego tekstu nie wydaje się, aby Jobbik mógł cokolwiek Węgrom zaproponować.

Zresztą Jobbik wielokrotnie w ostatnich latach zarzucał naszej ojczyźnie, jakoby miała cichy układ z Fideszem lub była wręcz jego agenturą.

Tylko czy kogokolwiek interesują już zarzuty całkowicie niewiarygodnych przywódców Jobbiku?

Jobbik przeszedł drogę od wyrazistej formacji nacjonalistycznej z potężną liczbą działaczy oraz sympatyków do formacji w zasadzie centrowej, w najlepszym razie centroprawicowej, która skłonna jest startować z jednej listy nawet z postkomunistami z MSZP.

Nie będzie przesadą stwierdzenie, że Jobbik dał się pożreć i skonsumować węgierskiej centrolewicy, a pozostali przed nim posłowie wręcz prześcigają się w wierno-poddańczych postawach względem niegdyś tak krytykowanej Unii Europejskiej.

Przykłady kilku polityków Jobbiku są po prostu gorszące i nie wytrzymują prób jakiegokolwiek usprawiedliwienia.

Czy jednak popadnięcie w polityczny niebyt Jobbiku oznacza, że węgierski nacjonalizm poniósł klęskę?

Jobbik roku 2010, kiedy z władzą żegnali się postkomuniści, postulował m.in.

Na pewno niemożliwe byłoby udowodnienie, że obecny Jobbik jest formacją choćby o bardziej narodowym dyskursie aniżeli Fidesz.

Tym samym, o ile Fidesz przeszedł ewolucję w kierunku partii nacjonalistycznej, podkreślam w kierunku, nie twierdzę, że takową się stał, o tyle Jobbik od formacji niewątpliwie nacjonalistycznej przeniósł się na pozycje centrowe, ewentualnie centroprawicowe.

Okazało się zatem, że to Fidesz zrealizował znakomitą część dawnych postulatów Jobbiku, partii, która te hasła porzuciła, stając się partią niewiarygodną zarówno dla dawnych zwolenników, jak i potencjalnego nowego elektoratu.

Obserwacja tych ewolucji politycznych na węgierskiej scenie politycznej prowadzi do konkluzji, że mimo politycznej klęski Jobbiku, węgierski nacjonalizm wcale nie poniósł klęski, a wręcz okazał się, oczywiście pod innymi nazwami, jak np.

Oczywiście wielu aktywistów dawnego Jobbiku zapewne głęboko nie zgodziłoby się z tym poglądem, zarzucając Fideszowi korupcję, oligarchizację życia publicznego, nepotyzm itd.

W końcu nawet egzotyczny postulat współpracy turańskiej doczekał się realizacji przez Fidesz, został zaś zupełnie porzucony przez Jobbik.

W tym dostrzegam pewien sukces Jobbiku, choć byłoby to zapewne marne pocieszenie dla jego polityków.