Mentionsy

Dla mnie Natalia LL, bo o niej mamy mówić... Właśnie, Natalia LL, czyli Natalia Lach-Lachowicz.

No i żeby skrócić, żeby też dla artystycznego wyrazu, stąd Natalia LL.

Może ktoś nie pamiętać z naszych słuchaczy nazwiska tej artystki, ale jeżeli powiemy, że najsłynniejsze jej dzieło to przepiękna twarz blondynki, właśnie Natalii LL, jedzącej banana, to przypuszczam, że wielu słuchaczom gdzieś taki obraz będzie migał.

No i ludzie mówią, sorry, basta, chłopie, obudź się, 50 lat po fakcie, ty mówisz, że coś narusza, a skoro zaczęliśmy o tym mówić, to może zanim sobie o Natalii LL powiemy.

I teraz, co Natalia LL, jeśli dobrze pamiętam, 1972 albo trzeci rok, przepraszam.

I teraz, co Natalia LL chciała tym pokazać?

A, że sama zresztą Natalia LL mówiła, ale czytajcie jak chcecie.

Oczywiście ja byłabym nieuczciwa, gdybym nie powiedziała, że dla Natalii LL erotyka była niezwykle ważnym elementem,

Powiedzmy w takim razie, że Natalia LL, czyli Natalia Lach-Lachowicz urodziła się 18 kwietnia 1937 roku w Zabłociu koło Żywca.

Natalia LL skończyła liceum w Bielsku Białej, po czym na studia udała się do Wrocławia, gdzie skończyła tamtejszą Akademię Sztuk Pięknych.

Była częstym gościem w Bielsku i bardzo dobrze, ponieważ mogliśmy na bieżąco śledzić to, co Natalia LL nam prezentowała.

I ja od razu powiem, że Natalia LL tworzyła wraz ze swoim mężem w okresie, w którym...

I w tym takim wielkim, kulturowym tyglu, artystycznym tyglu pojawia się Natalia LL, a wraz z nią dwa lata młodszy od niej Andrzej Lachowicz, który zostaje jej mężem.

I Natalia LL i Lachowicz to są tacy...

bohaterowie Wrocławia, tak jak u nas w Katowicach była Urszula Broll i Andrzej Urbanowicz.

Medytacja też była bliska Natalii LL.

Tak we Wrocławiu mamy jakby pokazywanie tak naprawdę kim jest człowiek, że człowiek ma swoje ciało, że człowiek ma swoją erotykę, że ma swoją seksualność i to co robiła Natalia LL, ja jestem kobietą i nie boję się wam tego pokazać, że jestem kobietą, więc...

Te artystyczne zainteresowania były trochę inne, ale jakby tą bohemę, którą u nas tworzyła właśnie Śnialnia, tak tam tworzyła grupa, która skupiona była wokół Natalii LL oraz Lachowicza.

Jeśli chodzi o Natalię LL, także jak również jej męża, który też bogato z tego narzędzia korzystał.

Zresztą sama Natalia LL, już jako bardzo dojrzała osoba, mówiła, że ona wyłącznie toleruje klasyczną fotografię, najchętniej biało-czarną, ale również i kolorową, ale przy pomocy narzędzi analogowych, a nie cyfrowych.

Otóż prezentuję tutaj na zdjęciu w komputerze panu redaktorowi pracę szkła wykonane przez Natalię LL, wówczas jeszcze Natalię Lach.

I teraz musimy przejść do tego i powiedzieć sobie, jaki nurt w sztuce reprezentuje Natalia LL.

Co było ważne zarówno w jego pracy, jak i w pracach Romana Opałki, czy w pracach Natalii LL?

Zanim wrócimy jednak do fotografii, to ja chciałbym Państwu powiedzieć, że dzisiaj w Szkole Bardzo Wieczorowej o twórczości Natalii LL, ale nie tylko o tej twórczości, o niej wykłada pani profesorka Anna Adamus-Matuszyńska.

Kiedy odkrywa fotografię jako piękne narzędzie wyrażania siebie, ja świadomie o tym mówię, bo Natalia LL wyrażała siebie, no to zaczyna zastanawiać się, jaki koncept w tej fotografii zbudować.

Natalia miała brata i siostrę, brat był architektem, a siostra tutaj jako młoda osoba projektowała tkaniny, a więc jakby też zawody bardzo artystyczne.

Są lata 60., gdzie Natalia LL trochę rejestruje rzeczywistość.

Tutaj jest bohaterka, to nie jest akurat Natalia LL, bo zaraz przejdziemy do jej autoportretów.

Ponieważ, proszę Państwa, ja pokazuję teraz panu redaktorowi akt męża Natalii LL.

To samo zresztą, to jest zdjęcie akurat Natalii LL, dokładnie w takiej samej konfiguracji, no ale ja muszę znaleźć te słynne zdjęcia właśnie Natalii LL.

Współczesnym językiem Natalia LL robiła sobie autoportrety.

która doceniła koncept Natalii LL, chociaż zgoła było to zupełnie odmienne od tego, co tworzyła Zofia Rydet.

Natalia LL robiła sobie selfie, robiła sobie autoportrety.

Natalia LL wraz z mężem byli niestety przez tajnych współpracowników obserwowani, no i krótko mówiąc w latach 70. donoszono, ale nie tylko ze względu na erotyzm i seksualność i odmienność fotografii, ale także dlatego, że

Są zdjęcia krytyka sztuki, który był jawnie prześladowany przez wrocławską służbę bezpieczeństwa i Natalia LL, tutaj wraz z mężem, miała odwagę wyjść w przestrzeń, postawić te kartony, bo to wygląda jak karton oblepiony tymi zdjęciami tegoż krytyka i pokazać, ja się nie boję.

Mówię o tym, żeby pokazać też Natalię LL jako kobietę bezkompromisową, która miała swoje wartości.

I czasami mylimy modelka, czy to jest Natalia LL.

Naprawdę trzeba się bardzo dokładnie przyjrzeć, żeby odkryć, że to nie jest Natalia, tylko modelka, ale to był jej świadomy zabieg.

I Natalia LL mówi zaraz chwileczkę.

I Natalia mówi, no to są jakby elementy naszego ciała, które konsumują, ale mogą w różny sposób konsumować.

Ale o czym mówi Natalia LL?

I teraz przychodzimy znowu do tego, co robiła Natalia w swojej sztuce.

A Natalia mówi, zaraz chwileczkę, my też mamy swoje potrzeby.

Teraz panu redaktorowi pokazuję serię zdjęć kobiety, która bardzo przypomina Natalię, ale to nie jest Natalia, w kucykach.

Cykl zdjęć młodej kobiety, blondynki w kucykach, która co robi, a Natalia fotografuje.

Od razu powiem, że pierwsze zdjęcia z bananem to była Natalia LL.

Jest bardzo podobna do Natalii LL.

A ja chciałbym tylko Państwu powiedzieć, że w dzisiejszej Szkole Bardzo Wieczorowej właśnie o twórczości Natalii LL wykłada pani profesorka Anna Adamus-Matuszyńska.

No i teraz patrzymy na Natalię LL.

Widzimy Natalię LL.

To Natalia.

Mamy Natalię LL tym razem nagą.

Natalia LL po prostu ma odwagę.

Oni się rozeszli potem, ale naprawdę do końca, Andrzej umarł w 2017 roku, do końca życia obojga naszych artystów zawsze podkreślali, że bardzo się kochali i pomimo tego, że nie żyli potem razem, szczególnie Natalia wspierała Andrzeja, no bo on później zachorował, mało tego, jakby poprosiła go także o to, żeby on w niektórych jej konceptach fotograficznych uczestniczył już jako bardzo dojrzały mężczyzna.

Ja zresztą zaraz pokażę to zdjęcie panu redaktorowi, bo to jest dość istotne, bo ono mówi tak, z jednej strony, kim była Natalia, kim był Andrzej, ale też musimy sięgnąć do życia Natalii LL.

Natalia urodziła się w 1937 roku w dość dobrze usytuowanej rodzinie, szczególnie mówimy o czasach przedwojennych, była małym dzieckiem, ale w 1945 roku, kiedy już Sowieci przybywali, żeby wyzwolić Polskę, ja dokładnie nie powiem, jaki to był dzień, rodzice mieszkali w zamku i tam stacjonowali też hitlerowcy,

Natalia LL prosiła anestezjologa, żeby zaaplikował jej usypiające tabletki.

To jest wszędzie ona, to jest wszędzie Natalia LL.

Ale ja wiem, co chciała nam przekazać Natalia LL.

Natalia LL to wspaniała artystka, która niektórych tylko prowokowała do tego, żeby jej sztukę nazywać skandaliczną?

I teraz kończąc, pokazuję panu redaktorowi zdjęcie Natalii LL.

I dla niego Natalia LL była wielką inspiracją.

Jedzący banana i Natalia LL, dojrzała kobieta, jedząca banana.

A jeszcze dodam, jest strona internetowa Natalia LL, gdzie można zobaczyć to, co ja pokazywałam panu redaktorowi i poszukać tego konceptu współczesnego świata, który tak naprawdę ona chciała nam pokazać.

Nie potrafię zagłębić się w to, co Natalia LL przez całe swoje życie nam proponowała.