Mentionsy

Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka
22.09.2025 15:00

Raport o książkach – „Krzywda” Paweł Rzewuski

Rzeczpospolita Obojga Narodów fascynuje i oburza. Sienkiewiczowi ten wyjątkowy moment w naszej historii posłużył do kanwy opowieści niosącej pokrzepienie serc rodaków żyjących pod zaborami. W trwającej obecnie dyskusji stanowi punkt odniesienia do rozliczenia systemu opartego na wyzysku, a nawet źródło współczesnych polskich grzechów i słabości.


W tym odcinku Raportu o książkach zapraszam na rozmowę z Pawłem Rzewuskim, autorem znakomitej powieści „Krzywda”, która kreśli bogaty, złożony, zróżnicowany, pełen paradoksów i zjawisk nadzwyczajnych obraz Pierwszej Rzeczpospolitej w pierwszej połowie XVII wieku. Napisana w formie szlacheckiej gawędy powieść szkatułkowa o losach szlachcica Stanisława Wróblewskiego herbu Krzywda w tej samej czasoprzestrzeni umiejscawia sejmiki, rokosze, szlachciców, chłopów, a także zjawy, wilkołaki i diabły.


W opowieści Pawła Rzewuskiego nic nie jest jednoznaczne i nic nie jest czarno białe „Krzywda” to  trzymająca w napięciu powieść grozy, ale też refleksja nad dziedzictwem Rzeczpospolitej Obojga Narodów, którego nie powinno się sprowadzać do mitów – ani tych chwalebnych, ani tych nikczemnych.


Prowadzenie: Agata Kasprolewicz

Gość: Paweł Rzewuski

Realizacja: Kris Wawrzak i Marcin Trojanowicz

Książka: „Krzywda” Paweł Rzewuski / Wydawnictwo ArtRage


---------------------------------------------

Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠

Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠

Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 8 wyników dla "Rokosz"

Napisana w formie szlacheckiej gawędy powieść szkatułkowa o losach szlachcica Stanisława Wróblewskiego Herbu Krzywda w tej samej czasoprzestrzeni umiejscawia sejmiki, rokoszy, szlachciców, chłopów, a także zjawy, wilkołaki i diabły.

I Rokosz Zebrzydowskiego, który jest tłem dla mojej powieści, to był właśnie spór i jakbym był jezuitą, to bym powiedział właśnie katolikus protestantami, ale to było trochę znacznie bardziej skomplikowane.

To był spór o kształt państwa i kierunek, gdzie rzeczywiście protestanci odgrywali niezwykle istotną rolę po stronie Rokoszan

ale z kolei twórca Rokoszu, czyli Mikołaj Zebrzydowski, był katolikiem do tego, katolickim dowotem, wychowankiem jezuitów, który potem, jak ostatecznie Rokosz przegrał, zamknął się w swoich dobach i stworzył Kalwarię Zebrzydowską.

Właśnie dlaczego to nie jest takie proste, że katolicy i ten... Bo właśnie wśród Rokoszan było sporo katolików.

No ale właśnie, jedną z debat było właśnie stosunek do Machiavellego i do jego modelu i do jego propozycji, że polityka nie opiera się na cnocie, co było z kolei przeświadczeniem, które towarzyszyło Rokoszanom.

Naprawdę bardzo skomplikowane, bo to jak się naprawdę przeanalizuje, jest taki olbrzymi zbiór tekstów pism rokoszowych, to tam bardzo dziwne rzeczy wychodzą.

Ale na samym początku powiedziałam, że Krzywda to jest z jednej strony powieść przygodowo-historyczna, z drugiej strony powieść przygodowo-fantazy, bo tam są tak sejmiki, rokosze, szlachta, chłopi, cały ten świat zróżnicowany, o którym opowiadałeś, ale na tych samych prawach właściwie są też diabły, potwory, wilkołaki.

0:00
0:00