Mentionsy
P. Żurawski vel Grajewski: Powstanie 1863. Kontekst społeczny, geopolityka, lekcje dla współczesnych
Dołącz do społeczności ponad TYSIĄCA (!) Patronów podcastu Dwie Lewe Ręce, który prowadzą Marcin Giełzak i Jakub Dymek. Wspieraj treści, które lubisz i miej wpływ na ich kształt: 👉 https://patronite.pl/dlrPamiętajcie też o tym, aby subskrybować nasze treści, tak aby nie ominął Was żaden nowy odcinek! 🔔 Zasubskrybuj: @dwielewereceZapoznaj się też z ofertą sklepu, gdzie autorskie kreacje w stylu DLR: 🛒 https://patronite-sklep.pl/kolekcja/dwie-lewe-rece/━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━W dzisiejszym odcinku Marcin Giełzak rozmawia z o Przemysławem Żurawskim vel Grajewskim o Powstaniu 1863 roku. Omawiamy jego przyczyny, przebieg i bilans. Próbujemy wyjść poza sztywne ramy dyskusji z gatunku “bić się czy nie bić?”, pokazując, że realne dylematy były znacznie bardziej złożone. Analizujemy też międzynarodową szachownicę: politykę Francji, Anglii, Prus, Austrii… a nawet odległe wydarzenia w Meksyku, które też nie były bez wpływu na nasze położenie. Pokazujemy jak społeczny radykalizm frakcji “Czerwonych” dobrze przysłużył się walce niepodległościowej. Mierzymy się wreszcie z tezą Mariana Kukiela, że gdyby nie rok 1863, to nie wygralibyśmy w roku 1920.━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━☚ Facebook: https://www.facebook.com/dwielewe☚ Twitter: https://twitter.com/2lewerece☚ Instagram: https://www.instagram.com/dwielewerece_podcast/ Wszystkie teksty Jakuba: ✍ dymek.substack.comJesteśmy też na platformach:🟢 Spotify: https://podcasters.spotify.com/pod/show/dwielewerece🍎 Apple Podcasts: https://podcasts.apple.com/pl/podcast/dwie-lewe-r%C4%99ce/id1635522094Nowa książka Marcina "Wieczna lewica": 📚 https://patronite-sklep.pl/produkt/wieczna-lewica-marcin-gielzak/
Szukaj w treści odcinka
to wyobraźmy sobie taką analogię, że oto wraca ją Polskie Siły Zbrojne na zachodzie pod dowództwem Andersa w 1945 roku, a w 1956 Rosjanie chcą je wysłać na Węgry, żeby tam tłumić kontrrewolucję, że tak powiem.
No bo Rosjanie wybierają...
Rosjanie dopiero po tej epoce zaczęli budować koszary z prawdziwego zdarzenia u siebie tam w głębi.
To był też czas wojny kremskiej, kiedy Rosja doznała wstrząsającej klęski.
Skoro zjednoczyła się Rumunia, to dlaczego Rzeczpospolita miałaby się nie odrodzić, skoro Rosja dopiero co przegrała?
Tam są groby żołnierzy z 1831 i obok groby żołnierzy z 1939, bowiem w oparciu o wał tej samej Reduty broniono woli w 1939 przed Niemcami, nie tylko w 1931 przed Rosjanami.
I po manifestacji tej rocznicowej Bitwy Grochowskiej, czyli 25 lutego 1861 roku, kiedy Rosjanie wyrywali sztandary z rąk niosących je demonstrantów, zebrała się manifestacja dla zmycia hańby, że tak powiem.
A zatem skoro nie ma dyskusji, skoro niczego nie da się wynegocjować, skoro wielopolski nie rozumie, że Rosjanie z nim rozmawiają tylko dlatego, że istnieją radykałowie.
Ludzie mimo salw rosyjskich uklękli na placu i zaczęli się modlić, a Rosjanie do nich strzelali.
I to przeraziło Rosjan.
No ale i Rosjanie nie mogli mieć pewności, że to nic dalej nie będzie.
na bazie religijnej jako zaciętych wrogów panowania rosyjskiego, no to nie był pomysł godny pochwały, w związku z czym Rosjanie się autentycznie wystraszyli tego masowego odzewu, tego strajku kościelnego i to ponadwyznaniowego.
Rosjanie nie dopuścili oczywiście do spotkania się obu procesji, ale demonstracja była potężna.
I ten sam generał rosyjski później był najwyższym przedstawicielem moskiewskim okupowany przez Rosjan w Polsce.
Otóż to był najszczęśliwszy dowódca, bo on właśnie stoczył tą wielką, jak na Powstanie Styczniowe, tam około 400 Rosjan było, ale klęskę zadał największą Rosjanom wtedy.
przesłuchiwali Rosjanie po schwytaniu i pytali się, a co na to wasz ksiądz, że poszliście do powstania?
Albowiem na terenach dawnej Rzeczypospolitej, czyli dzisiejszej Ukrainy, Białorusi i Litwy, Rosjanie chcąc złamać dominację ekonomiczną ziemiaństwa, które było polskie, przeprowadzili reformę radykalną i uwłaszczyli chłopów indywidualnie.
Rosjanie to by nie było, carska Rosja to by nie było, uwłaszczenia, Unia Europejska, Stany Zjednoczone, to już wedle preferencji ideologicznych i orientacji politycznej, ale to zawsze inni odpowiadają za to, że u nas coś się udało.
Rosjanie mogli spróbować się upierać, nie dawać chłopom tego, co dał rząd narodowy, tylko bali się tego to zrobić.
To się nie udało Rosjanom.
Po 1863 Rosja mogła brutalnie nad Polską panować, ale nie mogła już uwodzić elit polskich, ani ludu polskiego, że to już tak będziemy takimi właśnie szkotami Imperium Brytyjskiego.
Finowie faktycznie byli bardziej pojednawczy od Polaków, bo i Rosjanie mniej się obawiali fińskiej irydenty narodowej i byli bardziej gotowi na dialog do czasu.
I w momencie, w którym Rosjanie zaczęli w końcówce wieku XIX, początku XX politykę dokręcania śruby w Finlandii, to śmiem twierdzić, że nastąpiła taka polonizacja fińskiej sceny politycznej.
Chociaż pierwotnie Rosja była mieszaniną słowiańsko-ugrofińską, to jednak Finowie nie mogą stworzyć mocarstwa ugrofińskiego.
Rosja niczego się tak nie boi, jak odrodzenia Rzeczypospolitej, czyli współpracy jej narodów.
I Rosjanie część musieli tu trzymać wojska nad Bałtykiem, część walczyła nad Morzem Czarnym, a tu jeszcze Austriacy wystawili korpus i Rosjanie musieli wystawić swój, żeby przynajmniej obserwował ten austriacki.
ale także przypomnę kapitulację omuniecką, punktację omuniecką z 1850 roku, czyli groźbę wojny Prus z Austrią, kiedy to Rosja zagroziła Prusom interwencją zbrojną na rzecz Austrii w 1850 roku.
I Rosjanie też to wiedzieli.
Te Prusy, którym Rosja groziła 13 lat wcześniej wojną w obronie Austrii, a które były wówczas niby mocarstwem w ramach Niemiec, ale o którym też słusznie mówiono, zważywszy na ich poziom cywilizacyjny, że było to państewko na wschodnich kresach Niemczyzny.
Ale wtedy Rosja odwróciła sojusze, porzuciła niewdzięczną Austrię i sprzymierzyła się z Prusami, dzięki czemu Prusy miały zapewnioną neutralność Rosji w swoich wojnach.
Czy obawa brytyjska jest taka, że porozumienie Petersburga z Paryżem może doprowadzić do tego, że koncert Mozart zacznie grać inną melodię, czyli że Europa będzie takim kondominium wpływów francusko-rosyjskich, tak jak marzył o tym jeszcze Napoleon I, a świat, Francuzi z Rosjanami się porozumieją, jedni chapną sobie Egipta, drudzy Indię.
No to co tam taka Rosja świeżo pobita?
Pozwolę sobie zauważyć, że Rosja po każdej klęsce przeżywa pierystrojkę.
Wygrali Rosjanie.
Czy moment, w którym staje się jasnym, że nie będzie interwencji zbrojnej państw zachodnich, fundamentalnie Francji, w jakimś idealnym scenariuszu Francji i Anglii, i to w żadnej formie, wiem, że były takie marzenia, jeśli nawet nie boots on the ground, mówiąc dzisiejszym językiem, to te dwie największe na świecie marynarki wojenne mogłyby przecież zablokować Rosjan w ich portach i Rosję zagłodzić, kiedy stało się jasnym, że to się po prostu nie wydarzy.
w ruchu zbrojnym i w ten sposób doprowadzić do klęski i rewolucji w samej Rosji, bo to też było obliczone na zrewolucjonizowanie Rosjan.
to całe doświadczenie, o którym teraz mówiliśmy, od samego początku tej rozmowy, czym Rosja jest, co to znaczy, kiedy Rosja zapuka do twoich drzwi, jest zbyt oddalone, a co za tym idzie, jest lekceważone i powinniśmy wyciągnąć i z naszej historii, i z tego, co się dzieje na Ukrainie, wnioski dokładnie odwrotne.
słabość przyciąga agresję rosyjską, a nie sprawia, że Rosja sobie myśli, oni są słabi, zatem nie są zagrożeniem, oni są ustępliwi, zatem nie są zagrożeniem, zostawimy ich w spokoju.
Nie ma przykładów, żeby Rosja nie była prowokowana słabością.
Procent Rosjan pod koniec Związku Sowieckiego sięgał trzydziestu paru procent.
Ostatnie odcinki
-
Coś się kończy, coś zaczyna? Trump vs Amerykani...
30.01.2026 20:41
-
P. Żurawski vel Grajewski: Powstanie 1863. Kont...
23.01.2026 18:00
-
MIŚ Barei - klasyk czy obciach? Dymek, Giełzak,...
20.01.2026 18:00
-
Fajnopolacy i Kiepscy. Klasy społeczne i klasiz...
16.01.2026 18:00
-
Premiera ROCZNIKA IDEI DLR + Goście
13.01.2026 18:53
-
Trump, lobbyści, inspekcja pracy... kogo boją s...
09.01.2026 18:00
-
Aurélien Duchêne vs DLR: Francja wobec Putina o...
02.01.2026 18:00
-
Polacy jako migranci. O prawach pracowniczych z...
26.12.2025 18:00
-
Najlepsze życzenia świąteczne od DLR! 🎄
23.12.2025 18:03
-
Witajcie w globalnym kasynie, czyli nasze przep...
19.12.2025 19:30