Mentionsy
Bitwa pod Domażlicami: husycki Grunwald, gdzie Czesi pokonali krzyżowców pieśnią
594 lata temu miało miejsce największe zwycięstwo czeskich husytów - Bitwa pod Domażlicami. Liczące około 40 tysięcy żołnierzy wojska religijnych radykałów pokonały tam ponad dwukrotnie liczniejszą armię krzyżowców. W ten sposób klęską zakończyła się czwarta, wysłana przeciw Czechom przez papieża krucjata, dokładnie zresztą w ten sam sposób skończyły się trzy poprzednie.
Tym razem jednak katolicy i król niemiecki Zygmunt Luksemburski, który z pomocą papieża chciał zdobyć czeski tron doszli do wniosku, że Husytów siłą zachód nie pokona. Efektem bitwy pod Domażlicami były rozmowy pokojowe, w których papiestwo zgodziło się na część postulatów Husytów ci zaś uznali Luksemburga za swojego króla. Najciekawsze jest jednak to, że z militarnego punktu widzenia bitwy pod Domażlicami właściwie nie było. Większość potężnej armii krzyżowców rzuciła się do ucieczki słysząc nadchodzących ze śpiewem Husytów. A śpiewali oni chorał "Ktož jsú boží bojovníci". On więc też jest jednym z bohaterów tego odcinka.
Opowieść ma też kilka wątków polskich - husyckie wojska wspierał litewski książe Zygmunt Korybutowicz, bratanek króla polskiego Władysława Jagiełły, niedoszły husycki monarcha. Dowództwo polityczne wojsk papiestwa sprawował zaś legat Cesarini, ten sam który kilkanaście lat później wysłał na śmierć, sam zresztą ginąć, innego polskiego króla - Władysława Warneńczyka. Piastem - po kądzieli, był też król Niemiec i Węgier, późniejszy cesarz Rzeszy Zygmunt Luksemburski, wnuk Kazimierza Wielkiego.
Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:
Marek, Natalia, Paweł
Bardzo Wam dziękuję <3
Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.
Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - bardzo dziękuję.
Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.
No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Szukaj w treści odcinka
dowodzonych przez Prokopa Wielkiego, zwanego też Łysym, zjednoczonych sił różnych husyckich frakcji.
Na dowódcę wyprawy wyznaczono doświadczonego księdza wojownika, Prokopa Wielkiego, który po śmierci Rziszki przejął naczelne dowództwo sił taboryckich.
Katolicki kronikarz Bartosiek Zdrahoniec zanotował, iż gdy husyci pod wodzą księdza Prokopa Wielkiego i Prokopa zwanego Małym ruszyli na krzyżowców, Niemcy, poznawszy, że tamci przeciw nim postępują, uciekli przez las za domarzlicami.
Szyfował mu Prokop Wielki.
Bitwa pod Lipanami, w której śmierć poniósł zarówno Prokop Wielki, jak i jego zastępca Prokop Mały zwany Prokopkiem i generalnie większość dowódców polowych Armii Sierotek i Tabora oznaczała kres zbrojnej fazy rewolucji husyckiej.
Zacznę od Prokopa Wielkiego, w pełni zasługującego na swój przydomek, związany nie tylko z fizycznymi gabarytami.
Bo Prokop naprawdę wielkim wodzem i politykiem był.
Po czesku nazywa się go też Prokopem Holim, co na polski tłumaczone jest z rozpędu jako Prokop Goły.
Owszem, w pierwszej fazie wojny Prokop miał związki z pikardami, a ich najradykalniejsze skrzydło, Adamici, miało ponoć latać na golasa.
Więc pamiętajcie, jeśli już, to prokop wielki, zwany łysym.
Oraz osobny odcinek o tym, jak boży bojownicy Rziszki i Prokopa podchodzili do tych, z których nauczania sami wyrośli, czyli tego, jakie podejście do tolerancji religijnej mieli sami husyci.
Wracając zaś do Prokopa.
I tam właśnie Prokop spędził dzieciństwo.
Sam Prokop ukończył studia uniwersyteckie i przyjął święcenia kapłańskie.
W latach 20-tych XV wieku wyrósł na jednego z najbliższych współpracowników Jana Rziszki, a po śmierci ślepego wodza to właśnie Prokop Holi przejął faktyczne przywództwo nad taborytami oraz całym obozem radykałów, stając się głównym politycznym i wojskowym przywódcą husyckich Czech.
Ówcześni kronikarze pisali, że nie było w Czechach większej władzy niż rządy Prokopa w obozie husyckim.
Kulminacją sukcesów dowódczych i politycznych Prokopa była oczywiście kampania zakończona bitwą pod Domarzlicami.
Prokop odznaczał się wielką charyzmą i, w przeciwieństwie do Jana Ziszki,
Gdy w ruchu husyckim doszło do rozłamu, Prokop stanął na czele radykałów sprzeciwiających się ugodzie z Zygmuntem i papiestwem.
Postać Prokopa Holeho zapisała się jednak trwale w czeskiej historii.
Ostatnie odcinki
-
Škoda w międzywojniu. Trudne początki wielkiego...
03.02.2026 06:40
-
Od cukrowni po artylerię. Narodziny imperium pr...
27.01.2026 06:45
-
Czechy: kraj, którego dzieje pisały złoto, sreb...
20.01.2026 06:45
-
Wsparcie dla Ukrainy - nowy czeski rząd w szpag...
13.01.2026 06:40
-
Jak czechosłowacki underground zjednoczył antyk...
06.01.2026 06:45
-
Karlovy Vary: sławne uzdrowisko, kopalnie uranu...
30.12.2025 06:45
-
Czechosłowacki underground przeciw komunistyczn...
23.12.2025 06:40
-
Czeska utopia panslawizmu z rosyjskim wielkim b...
16.12.2025 06:45
-
Laurin&Klement: motoryzacyjny koncern z Austro-...
09.12.2025 06:40
-
Na biegowo, na zjazdowo. Gdzie do Czech na nart...
02.12.2025 06:45