Mentionsy
127. Nauka na czasie - Całun Turyński nie taki święty i dziecko trojga rodziców
Opowiadamy o tym, jak nauka znowu psuje koncepcję Całunu Turyńskiego oraz o tym, kiedy dziecko potrzebuje trojga rodziców.
To odcinek z cyklu “Nauka na czasie”, który mówi o bieżących wydarzeniach i miał być krótszy niż regularne odcinki, a niekiedy robi się dłuższy jak właśnie teraz.
Zachęcamy Was też do posłuchania naszej serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”, którą tworzymy we współpracy z Polskim Radiem. Znajdziecie ją na stronie Polskiego Radia oraz na Spotify:
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
Niemerytoryczna polecajka na dziś to film “Sinners” w reż. Ryana Cooglera oraz niezbędny i uwielbiany przez nas kontekst w postaci “Od zmierzchu do świtu” w reż. Roberta Rodrigueza (wg scenariusza Quentina Tarantino) i “Bracie, gdzie jesteś” w reż. i scenariusza braci Coen
Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszemu wsparciu nasz podcast pozostaje dla wszystkich bezpłatny:
https://patronite.pl/crazynauka
Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka
A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109
Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
Całun:
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/arcm.70030
https://archaeologymag.com/2025/08/shroud-of-turin-image-came-from-sculpture/
https://phys.org/news/2025-08-shroud-turin-image-relief-statue.html
https://www.britannica.com/topic/Shroud-of-Turin
https://pl.wikipedia.org/wiki/Ca%C5%82un_Tury%C5%84ski
https://pl.wikipedia.org/wiki/Maska_Agamemnona
Dziecko trojga rodziców:
https://www.bbc.com/news/articles/cn8179z199vo
https://www.ncl.ac.uk/press/articles/latest/2025/07/mitochondrialdonationtreatment/
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMe2507753
https://www.thelilyfoundation.org.uk/affected-by-mito/all-about-mito/what-is-mito-science/
https://www.sciencealert.com/8-babies-born-in-uk-using-radical-three-parent-ivf-technique
https://www.npr.org/sections/shots-health-news/2025/07/16/nx-s1-5468304/mitochondria-disease-gene-donation-three-parents
https://www.science.org/content/article/babies-born-three-parent-ivf-look-healthy-so-far-new-study-finds
https://www.nature.com/articles/d41586-025-02276-5
https://theconversation.com/babies-born-with-dna-from-three-people-hailed-as-breakthrough-but-questions-remain-261385
https://en.wikipedia.org/wiki/Mitochondrial_disease
https://en.wikipedia.org/wiki/Human_mitochondrial_genetics
Szukaj w treści odcinka
To takie bezpieczne bardzo podejście.
No i tak, to jest bardzo bezpieczne podejście, chociaż tutaj jakby to, co się dzieje wokół całunu turyńskiego i to, co się działo przez ostatnich, no, co najmniej 700 lat.
I w tym 1357 roku należał do rodziny de Charny, ale już wcześniej, od co najmniej 1350 roku,
Ten całun był przechowywany wówczas w miejscowości Liry w Szampanii, właśnie w posiadłości tejże rodziny Descharnies.
Ten całun był potem przechowywany w Edesie, która była stolicą państwa Osruena.
I to są rejony dzisiejszej północnej Syrii, Turcji i Edesa znajdowała się na terenie dzisiejszej Turcji na przykład.
I ten król właśnie w tej ostrojenie sobie panował i ten całun miał tam tkwić aż do X wieku, kiedy to w 944 roku miał zostać siłą odebrany i przeniesiony do Konstantynopola, do kościoła Hagia Sophia.
I tutaj uwaga, być może nasza historia się zazębia wreszcie z tą wcześniejszą opowieścią, to znaczy tym sposobem miał się ten całun znaleźć w rękach rodziny de Charny z Szampani.
Ja przepraszam za to skojarzenie, ono nie jest w żaden sposób deprecjonujące cokolwiek, ale jakby wziąć tak, nie wiem, metrowy kawałek czy półmetrowy papieru toaletowego, coś położyć na nim i jakby bez przerywania go przykryć tą drugą połówką luźną, to jest to odbicie.
Ale no właśnie, być może nie, bo jest wiadomo, że w XV wieku wciąż należał do rodziny de Charny, tej z Szampani i wówczas to Małgorzata de Charny, jego właścicielka ówczesna, sprzedała całun i kupiła sobie za niego zamek.
No ale pieniążki tutaj odegrały swoją rolę.
Ta pani i rodzina Deszerni z Szampani.
Ja właśnie sprawdziłem, otóż nie będzie wystawiony w tym roku, nie zaplanowano, czy też zrezygnowano, natomiast będzie, uwaga, jest nowe podejście do całunu, jak informuje Vatican News, w roku jubileuszowym, w tym jubileuszowym roku, teraz jest jubileuszowy rok, nie wiem czego to jest jubileusz, ale whatever,
Szukaliśmy nowego podejścia do całunu, koncentrując się na nowych technologiach cyfrowych, powiedział kardynał Repol.
Wideo online, co?
To jest moim zdaniem okej podejście w stosunku do eksponatów muzealnych.
Jakby to powiedzieć, być może nie ma dwóch tysięcy lat z okładem.
Lniany całun został przetarty w jakimś miejscu i był zacerowany bawełnianą nicią, więc ten fragment jest akurat wyjątkowo, patrz, przypadek młodszy niż reszta tkaniny.
Otóż można, i to dowiódł tego brazylijski projektant 3D i specjalista modelowania przestrzennego, niejaki Cicero Moraes.
Przebadał ten wizerunek w taki sposób, że wykorzystał do tego, uwaga, coś, co jest publicznie dostępne, darmowe oprogramowanie do modelowania ciała człowieka i to nazywa się Make Human.
Oprogramowanie również publicznie dostępne do projektowania 3D Blender i taki program do porównywania różnych powierzchni, Cloud Compare,
Przypominam, płaskorzeźba to jest takie użycie wypukłych elementów, które delikatnie wystają ponad płaską powierzchnię.
I kiedy już uzyskał takie modele, to porównał uzyskane obrazy cyfrowe z tym, co faktycznie widać na całunie turyńskim.
A nogi, przede wszystkim biodra, są bardzo za szerokie, stanowczo za szerokie w porównaniu z tym, co widzimy, kiedy patrzymy na daną postać na wprost.
Jeśli chodzi o te plamy krwi, to oni byli zachwyceni tym, że one właśnie idealnie oddają to, jak ta krew by się zachowywała na ciele człowieka, z tym, że tam był jeden ząb, mianowicie to było trochę tak, że jeżeli weźmiesz człowieka i go zamęczysz w ten czy inny sposób, tu akurat na krzyżu i po nim będzie ta krew spływała,
I ja pamiętam, poza oczywiście bardzo szlachetną maskologa Memnona, która jest świetnym przykładem,
Oni tam pokazywali, jak zrobić takie zdjęcie, że robisz sobie zdjęcie twarzy z boku, no profilu de facto, anfas i drugi profil i jak to skleić w jakimś tam fotografii.
A jakbyście chcieli popatrzeć na te odwzorowania, na te modele zrobione przez Moraisa, to zamieszczamy w opisie odcinka linki i tam można sobie porównać, jak wygląda naprawdę całun, a jakby wyglądał, gdyby to było odwzorowanie ciała człowieka.
Wątków jest, słuchajcie... Bo to może być podróbka, albo może być dzieło artystyczne, ale podejrzewam, że to zostało, znaczy tak wygląda, jakby to zostało stworzone po to, żeby udawać coś prawdziwego.
Myśmy już o tym w którymś momencie wspominali, że w Stanach Zjednoczonych jest taka tendencja do podpierania wątków biblijnych nauką.
Nam postawiła kawę, ale z pozdrowieniami dla psów i z prośbą, żeby, bo to już nie pierwszy taki przypadek, żeby psy dostały jakieś smaczki, nagródki.
do źródeł, na których Ola oparła swoją opowieść i na których ja oparłem swoją opowieść, której jeszcze nie było.
I nie jest to kolejny upadek moralności i w ogóle, tylko jest to sposób na omijanie pułapki chorób, które nie muszą być, ale często są śmiertelne.
No i teraz to jest tak, że jeżeli to DNA mitochondrialne malutkie ulegnie jakiejś mutacji, to się mogą pojawić bardzo poważne problemy, bo to jest tak, że w każdej komórce, zależnie od tego, gdzie ona działa i tak dalej, tych mitochondriów jest mniej lub więcej.
Tak i to jest ważne, bo to odgrywa istotną rolę w ogóle w DNA mitochondrialnym i w identyfikowaniu linii matczynej w dziedziczeniu i w ogóle na podstawie DNA mitochondrialnego wielokrotnie określano na przykład mitochondrialną Ewę, czyli tą praprzodkinię większości dzisiejszych populacji.
To mogą być różne choroby degenerujące mózg, wywołujące drgawki, zaburzenia koordynacji ruchowej, ale też opóźnienia w rozwoju, czy takie charakterystyczne.
To jest zresztą jeden z wątków, który się pojawia przy narracji antyszczepionkowej, że dziecko przecież było zdrowe, a potem zostało zaszczepione i nagle zachorowało.
Tak, czyli powstaje w efekcie zarodek, który ma DNA od ojca i od matki, ale resztę tej mitochondrialnej, znaczy w ogóle komórkowej mechaniki od zdrowej dawczyni, tej, która nie ma problemów z mitochondriami,
najprawdopodobniej nie w każdej chorobie mitochondrialnej da się tą metodę zastosować.
wyprężeniu się i wpatrywaniu w punkt jeden przez kilkadziesiąt sekund, takim, które jeżeli się zdarzy raz i drugi jest w ogóle niezauważalne, jeżeli się często powtarza, no to rodzic może to wyłapać, natomiast też jest tak, że te takie epizody mogą mijać bez śladu, znaczy to może być jakiś efekt rozwoju mózgu dopiero, więc
ale właśnie są zblokowane tymi chorobami mitochondrialnymi matki i to rzeczywiście jest jeszcze jeden sposób na to, żeby przełamać te problemy.
One mogą prowadzić do dystrofii mięśni, do przede wszystkim właśnie bardzo poważnych uszkodzeń układu nerwowego.
W żaden sposób nie jesteśmy w stanie tego ogarnąć, więc póki co.
To jest amerykańskie południe Delta Mississippi.
Zresztą Bracie Gdzie Jesteś był jednym z pierwszych filmów, gdzie tak na poważnie wykorzystano bardzo kolor grading współczesny, czyli dopasowywanie, powiedzmy zmianę zupełnie kolorów filmów, co jest w tej chwili zupełnym standardem.
Sinners jest zdecydowanie bardziej blues, chociaż pojawia się też muzyka irlandzka w bardzo szczególnym momencie, bardzo przez nas lubianym.
I do źródeł również i zostaje nam słowo na dziś.
Ostatnie odcinki
-
152. Nauka na czasie: Wir polarny się rozpada, ...
03.02.2026 19:35
-
151. 72 sekundy promu Challenger: 40. rocznica ...
28.01.2026 21:57
-
150. Nauka na czasie: Jak dotarliśmy do Ameryki...
20.01.2026 22:45
-
149. Ciemna, zimna i daleka: jak Polacy upolowa...
13.01.2026 19:38
-
148. Kobieta, która zatruła szpital
06.01.2026 15:54
-
147. Anatomia pierwszej pomocy
30.12.2025 06:00
-
146. Czy Ziemia „wybuchła”, żeby narodził się K...
23.12.2025 18:13
-
145. Gdy Big Pharmie się nie opłaca - prawda o ...
15.12.2025 19:43
-
144. Jak manipulować ludźmi przy pomocy matemat...
09.12.2025 18:05
-
143. Nauka na czasie: Od wilka do jamnika, od ż...
02.12.2025 18:22